Radioheads vijf meest inventieve nummers tonen decennia van genre-overstijgende innovatie

Van een lang verborgen outtake van OK Computer tot een cinematische Romeo en Julia-opdracht, deze tracks onthullen de creatieve pieken van de band

Radiohead behoort tot de meest invloedrijke acts in de rockgeschiedenis. De band werd in 1985 opgericht in Oxfordshire, Engeland, en heeft met dezelfde bezetting meer dan vier decennia lang de alternatieve muziek voortdurend vernieuwd.

Hoewel “Creep” hun bekendste nummer blijft, hebben de band en frontman Thom Yorke het belang ervan al lang gerelativeerd. Sinds 1993 heeft de groep negen studioalbums uitgebracht die artrock, elektronica, prog en andere stijlen vermengen. De volgende vijf nummers behoren tot hun meest inventieve, zorgvuldig geproduceerde en emotioneel indringende werk.

Lift komt naar boven als verloren klassieker uit het britpop-tijdperk

De heruitgave OK Computer OKNOTOK 1997 2017 in 2017 bracht drie eerder onuitgebrachte tracks aan het licht, waarvan “Lift” het meest werd verwacht. Het nummer werd geschreven en opgenomen tijdens de originele sessies van 1997, maar werd opgeborgen toen de band een abstracter geluid nastreefde. Fans hoorden het al sinds 1996 live, waardoor het een cultfavoriet werd.

“Lift” is gitaargedreven en hymneachtig en vangt de laatste echo’s van Radioheads eerdere rockbenadering. Yorke zingt rechtstreeks tegen zichzelf over het gevoel gevangen te zitten door roem, terwijl de arrangement balans houdt tussen opbeurend en melancholiek. Een opvallende videoclip toont de zanger in een lift waarvan de deuren op surrealistische taferelen opengaan, wat de introspectieve toon van het nummer onderstreept.

Jigsaw Falling Into Place vangt vluchtige romantische spanning

Uitgebracht als leadsingle van In Rainbows uit 2007, ontstond “Jigsaw Falling Into Place” tijdens een schrijfsessie van Yorke in een bar. Het album zelf haalde de krantenkoppen door de pay-what-you-want-lancering online, maar het nummer onderscheidt zich door de rush en angst van een toevallige ontmoeting te distilleren.

Opgebouwd rond de drijvende bas van Colin Greenwood raast het nummer vooruit als een hartslag. Een octaafsprong in de vocalen tijdens de brug versterkt het gevoel van duizelige desoriëntatie. Time magazine beschreef het treffend als “een gedoemde relatie in vier minuten”.

High and Dry biedt nostalgische eenvoud

Oorspronkelijk opgenomen voor het debuutalbum Pablo Honey uit 1993 maar achtergehouden, verscheen “High and Dry” in 1995 als tweede single van The Bends. Yorke heeft de gepolijste productie bekritiseerd, maar het directe verhaal van liefdesverdriet maakte het nummer tot een radiohit uit de jaren negentig.

Zwevende akoestische gitaren en falsetstemmen zorgen voor catharsis te midden van de melancholieke teksten. De blijvende aantrekkingskracht van het nummer ligt in het universele thema van achtergelaten worden, gebracht met een bijna euforische lift die nog steeds resoneert tijdens late autoritten.

Stop Whispering spoort aan tot authentieke zelfexpressie

De derde single van Pablo Honey, “Stop Whispering”, verscheen toen het album uit 1993 nog zijn publiek zocht. Critici verwierpen de plaat aanvankelijk als afgeleid, maar de boodschap van het nummer om los te breken van externe verwachtingen is in de loop der tijd relevanter geworden.

Atmosferisch en hymneachtig laat het nummer het vocale bereik van Yorke horen terwijl het opbouwt van stille terughoudendheid tot een volle, krachtige ontlading. Het nummer wordt zelden opgenomen op latere compilaties, maar blijft een van de meest onderschatte vroege statements van de band.

Exit Music (For a Film) levert een cinematische meesterzet

Bovenaan de lijst staat “Exit Music (For a Film)” van het baanbrekende album OK Computer uit 1997. In opdracht van regisseur Baz Luhrmann voor zijn Romeo + Juliet uit 1996, werd het nummer opgenomen in een galmende trapzaal van St. Catherine’s Court in Bath, Engeland, wat de vocalen hun kenmerkende echo geeft.

De titel heeft een dubbele betekenis: het einde van de film en de dood van de geliefden. Gelaagde koor- en elektronische elementen markeren de verschuiving van de band naar cinematische texturen. Een langzame opbouw explodeert in een visuele climax van vervormde bas en drums, waardoor een van de krachtigste climaxen in de rock ontstaat.

Tags bij dit artikel