The Cranberries' 'Zombie' wordt de iconische rockvideoclip van de jaren negentig

Gefilmd in het door de Troubles verscheurde Belfast, zorgden de rauwe beelden en symboliek van het protestlied voor een blijvende boodschap tegen geweld.

De videoclip voor The Cranberries van "Zombie" onderscheidt zich als de sterkste rockvideo uit de jaren negentig. Uit 1994, combineerde de clip documentairebeelden met krachtige symbolische sequenties om een directe boodschap over de menselijke tol van het conflict in Noord-Ierland over te brengen.

Een protestlied geboren uit tragedie

Dolores O’Riordan schreef het nummer als leadsingle van het tweede album van de band, No Need to Argue. Het was een directe reactie op een IRA-bombardement in Warrington, Engeland, waarbij twee kinderen om het leven kwamen. Het nummer verwoordde de woede en frustratie over de Troubles, het langlopende conflict dat Noord-Ierland verdeelde van eind jaren zestig tot het Goede Vrijdag-akkoord van 1998.

Anders dan de gebruikelijke dromerige indiesound van de band, leverde "Zombie" zware gitaarriffs, strakke drums en O’Riordans wisselende vocalen van schreeuwen tot melodische lijnen. De single steeg snel in de internationale hitlijsten en won de Best Song Award op de MTV Europe Music Awards van 1995.

Stoute regie en authentieke beelden uit Belfast

Regisseur Samuel Bayer, bekend van Nirvana's "Smells Like Teen Spirit", draaide de video in Belfast te midden van de aanhoudende spanningen. Hij legde authentieke scènes vast van Britse soldaten en straatactiviteiten onder de dekmantel van een Iers vredesproject. De zwart-witsequenties toonden kinderen met geweren en lokale symbolen van het conflict.

Omroepen als de BBC en Ierlands RTE verboden de originele versie vanwege de expliciete inhoud. De band wees een gecensureerde versie af en behield de ongefilterde aanpak.

Symboliek die pijn en hoop contrasteert

Kleurrijke scènes wisselen af met de documentairebeelden. O’Riordan verschijnt goudgeverfd voor een houten kruis, omringd door zilvergeverfde kinderen met blad- en bloemkronen. De kinderen richten bogen, schreeuwen geluidloos en bidden. Muurschilderingen en conflictsymbolen komen overal voor.

Silver and gold to symbolize the beauty that we see in the world or that we care to open our eyes to. Then the screaming and the cross and the real, black-and-white footage symbolize the pain that’s there and we close our eyes to: the children that suffer, and the parents and families that suffer.

— Dolores O’Riordan, 1995 interview with Interview magazine

Blijvende impact en recordaantallen views

De video bereikte in 2020 een miljard views, twee jaar na O’Riordans overlijden. The Cranberries werd de eerste Ierse band die dat mijlpaal haalde. Het was pas de derde video uit de jaren negentig en de zesde uit de hele twintigste eeuw die dat aantal bereikte.

De combinatie van urgente muziek, compromisloze locatieopnames en gelaagde symboliek creëerde een werk dat blijft resoneren. Het staat zowel als historisch document van de Troubles als hoogtepunt van de alternatieve rockbeelden uit de jaren negentig.

Tags bij dit artikel