Een nieuwe studie in het tijdschrift Nature beschrijft hoe Antarctica tussen 2021 en 2023 onverwacht ijsmassa won. Onderzoekers van het Instituut voor Oceanologie van de Chinese Academie van Wetenschappen (IOCAS) berekenden een toename van 695 miljard ton, de grootste die ooit door de GRACE-satellieten is vastgelegd.
Het fenomeen ontstond door aanhoudende opwarming van de westelijke tropische Stille Oceaan en het oosten van de Indische Oceaan, duizenden kilometers van het bevroren continent. Dit proces veroorzaakte Rossby-golven die de atmosferische circulatie op de hoge breedtegraden van het zuidelijk halfrond veranderden en een patroon creëerden dat gunstig was voor het transport van vocht vanuit de Indische Oceaan naar Antarctica Oost.
Daardoor namen atmosferische rivieren en aanhoudende sneeuwval toe in gebieden als Queen Mary Land en Wilkes Land. De wetenschappers combineerden gegevens van satellietzwaartekracht, ijskernen, waterdamp en atmosferische simulaties om de oorzaken van de gebeurtenis te reconstrueren.
De modellen tonen aan dat tropische opwarming de belangrijkste factor was, terwijl directe antropogene activiteit slechts 9 procent van de sneeuwvalanomalie verklaarde. Deze episode compenseert echter niet de netto ijsverliezen van het continent in de afgelopen twee decennia, die gemiddeld 140,5 miljard ton per jaar bedragen door het smelten in Antarctica West.
De auteurs benadrukken dat deze verbindingen tussen de tropen en de poolgebieden ongeveer eens per tien jaar optreden en de ijsmassa van Antarctica Oost beïnvloeden via variaties in neerslag. De studie onderstreept het belang van het begrijpen van deze teleconnecties om de evolutie van het Antarctische ijs beter te kunnen interpreteren.