Senior executives staan voor een fundamentele verschuiving in wat effectief leiderschap inhoudt. Het oude model van diepgaande persoonlijke expertise en beslissende ingrepen past niet langer in een wereld die wordt gevormd door onvoorspelbare geopolitiek en snelle AI-adoptie.
Xenia Wickett, adviseur op het gebied van internationale betrekkingen en leiderschap, beschrijft de verandering duidelijk. “Hun taak is niet langer om de expert te zijn. Hun taak is om oordeelsvermogen te hebben,” zegt ze. Dit markeert een heel andere manier van denken over de rol van een leider.
Wickett benadrukt dat chief executives waar mogelijk zekerheid moeten bieden aan teams, terwijl ze transparant blijven over gebieden waar antwoorden nog onduidelijk zijn. Geopolitieke ontwikkelingen gaan nu te snel voor incidentele expertbriefings aan raden van bestuur en c-suites, een praktijk die zij ziet als verouderde afvinkoefening.
Bedrijven vragen in plaats daarvan steeds vaker om training voor middle managers in geopolitiek denken. Wickett merkt op dat het verspreiden van deze vaardigheid organisaties helpt om risico’s te beperken en tegelijk kansen te benutten. De beste leiders maken zichzelf overbodig in plaats van onmisbaar, voegt ze toe.
Hoogwaardige training op alle managementniveaus zorgt ervoor dat medewerkers de waarden en het doel van het bedrijf begrijpen. Deze aanpak geeft leiders het vertrouwen dat collega’s in plaatsen als Kyiv of Rio de Janeiro kunnen handelen in lijn met centrale prioriteiten.
Leiders moeten ook de psychologische impact van aanhoudende onzekerheid op medewerkers managen. Katie Muldoon, voormalig RAF-officier en nu psychoanalyticus en coach, herinnert eraan dat vertrouwen in mensen belangrijker was dan pure informatie tijdens haar tijd in Afghanistan.
Muldoon wijst op de “execution gap” — de emotionele ruimte tussen weten wat te doen en het daadwerkelijk doen. Leiders kunnen deze kloof helpen dichten door menselijke ondersteuning te bieden, een behoefte die vooral relevant wordt tijdens AI-implementaties.
AI heeft al veel expertkennis overbodig gemaakt, wat bijzondere uitdagingen oplevert voor leiders met lange dienstjaren. Sonya Cullington, cyberpsycholoog, pleit voor een gecombineerde leiderschapsaanpak die elementen integreert die traditioneel door hr of organisatieontwikkelingsteams worden behandeld.
Cullington adviseert executives zowel de technologie die hun organisaties inzetten als de effecten daarvan op mensen te begrijpen. Veel implementatieplannen laten deze menselijke dimensie buiten beschouwing. Zij ziet psychologische veiligheid als een fundamentele vereiste die niet kan worden afgekondigd, maar in de loop van de tijd moet worden opgebouwd.
Seb Butcher, senior AI-advocaat en auteur van het boek Distorted: Ultra-processed feeds, splintered worlds and how the internet broke reality, spoort leiders aan hun eigen informatieconsumptie onder de loep te nemen. Social media en chatbots presenteren gefilterde beelden die mogelijk niet de bredere realiteit weerspiegelen.
Butcher waarschuwt dat AI-systemen gebruikers vaak vertellen wat ze willen horen. Voor mensen in leidinggevende posities creëert dit extra risico, omdat medewerkers al kunnen aarzelen om hen uit te dagen en meegaande tools het probleem kunnen verergeren.