Europese extreemrechtse figuren nemen stilletjes afstand van Trump na midterms

Leiders in Italië, Spanje en Duitsland bagatelliseren banden met de Amerikaanse president na verkiezingstegenslagen en controverses over buitenlands beleid.

Europese politici die vroeger graag met Donald Trump en zijn beweging wilden aligneren, houden nu afstand. Na de moeizame midterms van de Amerikaanse president en zijn scherpe opmerkingen over een worstelend continent, tonen figuren uit verschillende extreemrechtse partijen een opvallend voorzichtige houding.

Voorzichtige stilte vervangt openlijke steun

Partijen als het Spaanse Vox en de Italiaanse regeringscoalitie benadrukken nauwelijks nog banden met het Witte Huis. De Duitse AfD-co-leider Alice Weidel wijst in plaats daarvan op het conflict in de Golf als belangrijkste reden voor recente tegenslagen en gaat dieper ingaan op binnenlandse politieke verschuivingen uit de weg.

In Italië heeft premier Giorgia Meloni de afgelopen dagen weinig publiek commentaar gegeven. Dat is een scherpe breuk met eerdere periodes waarin haar kring actief steun zocht op het gebied van handel, technologie en zelfs een Nobelprijsnominatie voor de Amerikaanse leider opperde.

Voormalige functionarissen benadrukken mislukte strategie

Wat een verspilling!

— Mario Monti, voormalig Italiaans premier, Opmerkingen over de diplomatieke positionering van Rome

Critici als voormalig premier Mario Monti hebben de aanpak van het vleien van een lastige partner bekritiseerd. Velen zien die inspanningen nu als politiek kostbaar, ook al erkennen ze dat Europese regeringen de betrekkingen nog steeds zorgvuldig moeten beheren.

Trumps invloed en resterende netwerken

Ondanks binnenlandse beperkingen blijft de Amerikaanse president het buitenlands beleid vormgeven. Recente toenaderingspogingen tot Moskou hebben wenkbrauwen doen fronsen in Europese hoofdsteden die al te maken hebben met hybride dreigingen, waaronder cyberincidenten gericht op Italiaanse functionarissen.

Het bredere netwerk van invloed blijft bestaan. Vox-leider Santiago Abascal onderhoudt sterke banden met Washington en figuren als de Argentijnse Javier Milei. De benoeming van Stephen Miller tot stafchef van het Witte Huis zal naar verwachting steun aan gelijkgezinde Europese groepen in stand houden.

Verschuivende Amerikaanse houding tegenover Europa

De bredere Amerikaanse kijk op het continent is de afgelopen tien jaar afgekoeld. Peilingen tonen dalende populariteit van traditionele partners als Frankrijk en Duitsland, naast beperkte bereidheid om tarieven op Europese goederen te schrappen.

Er is een generatieverschuiving gaande. Democraten zijn niet erg geïnteresseerd in Europa.

— Jeremie Gallon, McLarty Associates, Recente analyse van trans-Atlantische politieke banden

De nieuwgekozen senator uit Michigan Abdul El-Sayed verwoordde de toon toen hij een Britse journalist vertelde dat hij “nul” stemmen uit het Verenigd Koninkrijk nodig heeft. Europese regeringen ondertussen blijven onder druk staan op defensie-uitgaven, technologie en handel.

Mogelijkheden voor een grotere Europese focus

Sommige waarnemers zien een kans voor de EU om interne verdeeldheid te verminderen. Meloni heeft het gefragmenteerde aanpak van de EU bij de gesprekken over Oekraïne recentelijk bekritiseerd en stappen gezet om een vastgelopen militair hulppakket voor Kyiv nieuw leven in te blazen.

De komende periode zal uitwijzen of Europese leiders meer onafhankelijke strategieën kunnen ontwikkelen op het gebied van veiligheid, handel en mondiale invloed in plaats van te wachten op warmere betrekkingen met Washington.

Tags bij dit artikel