Climax van Gaspar Noé dompelt kijkers onder in nachtmerrie van dansgezelschap uit 1996

De film uit 2018 van de regisseur is gebaseerd op een echt incident met gespikte punch, maar de gevolgen voor de personages zijn veel donkerder.

Gaspar Noé levert weer een grensverleggende ervaring met zijn film Climax uit 2018. Het verhaal draait om een Frans dansgezelschap dat na een grote voorstelling in 1996 viert, maar hun afterparty verandert in chaos wanneer iemand de sangria met een krachtig hallucinogeen vergiftigt.

Een nacht van feestvieren slaat al snel om in een nachtmerrie

De film opent met een lange, single-take dansscène die de indrukwekkende choreografie van het gezelschap laat zien. Sofia Boutella speelt Selva, de leider van de groep. De cast bestaat vooral uit aspirant-dansers uit de buurt die blij zijn met hun rol, plus een dj gespeeld door Kiddy Smile. Iedereen drinkt uit een grote kom sangria en geniet van de energie van de avond.

Noé, bekend van provocerende films als Irreversible, Enter the Void en Love, bouwt spanning op met lange, draaiende takes die de kijker midden in de opkomende paniek plaatsen. Terwijl het middel zijn werking doet, vliegen de beschuldigingen, verdwijnen de remmen en breekt het geweld uit.

Echte gebeurtenissen inspireerden de donkere fictieve wending

Noé baseerde het uitgangspunt op een echt incident uit de jaren negentig waarbij een dansgezelschap onbewust gespikte punch dronk op een feest. In werkelijkheid hallucineerden de dansers, maar overleefden ze de nacht. De regisseur maakte er een veel destructiever scenario van waarin relaties breken en het gevaar snel escaleert.

Bij de productie lag de nadruk op spontaniteit. De film werd in chronologische volgorde opgenomen met veel improvisatie. De meeste performers waren geen professionals en Noé ontmoette zijn twee hoofdrolspelers, waaronder Boutella en Souheila Yacoub, pas enkele dagen voor de opnames.

Intense stijl laat weinig ruimte voor verlichting

Met een lengte van 96 minuten houdt Climax de druk hoog via close-ups en ononderbroken shots. Ook een kind op het feest drinkt van de sangria, waarna zijn moeder drastische maatregelen neemt. Seksuele ontmoetingen en confrontaties nemen toe naarmate de helderheid verdwijnt.

Misschien is Noé een verworven smaak. Misschien is hij helemaal niets voor jou. Hij kan hard zijn om te verdragen en soms is het allemaal een beetje belachelijk, ‘Climax’ inbegrepen. Maar Noé is een persoonlijke filmmaker, een kunstenaar met een unieke visie en stijl, die met bravoure prestaties neerzet, als een leeuwentemmer die een dramatische buiging maakt. Hij is groots en meer dan een beetje gek. Als je te diep nadenkt over wat ‘Climax’ betekent, loopt de film leeg. Het is geen nieuws dat beschaving een dun laagje is en dat mensen maar weinig excuus nodig hebben om uit de rails te lopen.

— Sheila O'Malley, RogerEbert.com, Review of Climax

Box office en kritische ontvangst

De film bracht wereldwijd slechts 1,7 miljoen dollar op tegen een budget van 2,9 miljoen dollar. Critici reageerden verdeeld: sommigen prezen de technische ambitie, anderen vonden de extremiteit overweldigend. Noé zette zijn experimentele aanpak voort in latere werken, waaronder het split-screen drama Vortex uit 2021 met Dario Argento in de hoofdrol.

Tags bij dit artikel