Star Trek viert dit jaar zijn 60-jarig bestaan. De mijlpaal benadrukt zes decennia van culturele impact van de franchise. In een passende parallel nadert de geprezen aflevering "Balance of Terror" uit de Original Series volgende maand eveneens haar eigen 60ste verjaardag.
Geschreven door Paul Schneider en geregisseerd door Vincent McEveety, brengt het verhaal uit seizoen 1 de Romulans voor het eerst in beeld. Het draait om een gespannen achtervolging tussen de Enterprise, onder bevel van kapitein James T. Kirk, en een onzichtbaar Romulaans schip onder leiding van een naamloze officier gespeeld door Mark Lenard.
Het verhaal begint nadat de Aarde-Romulaanse Oorlog al lang voorbij is. Een verdrag heeft de neutrale zone ingesteld als buffer tussen de Federatie en het Romulaanse Sterrenrijk. Geen mens of Romulaan heeft de ander ooit persoonlijk gezien. Beide partijen vertrouwen op reputatie en speculatie.
Aanvallen op Federatieposten lokken de Enterprise het verboden gebied in. De Romulaanse Bird of Prey gebruikt een cloaking device om onzichtbaar te blijven. Zodra de bemanning het vijandelijke schip in zicht krijgt, uit luitenant Stiles openlijke vijandigheid jegens de Romulans en richt hij zijn argwaan op Spock.
Stiles beschuldigt Spock van ontrouw op basis van de gelijkenis tussen Vulcans en Romulans. Kapitein Kirk reageert met een duidelijke order die dergelijke opvattingen resoluut afwijst.
Leave any bigotry in your quarters. There's no room for it on the bridge.
Het moment past in de bredere visie van bedenker Gene Roddenberry. De serie gebruikte sciencefiction vaak om actuele kwesties als discriminatie en conflict te onderzoeken. "Balance of Terror" toont dat ook in de toekomst oude haatgevoelens kunnen opduiken.
Het verhaal bouwt op via verschillende scènes die de principes van de bemanning op de proef stellen. Er ontstaan discussies over de vraag of het Romulaanse schip moet worden aangevallen. Lieutenant Uhura neemt het roer over nadat Stiles zich heeft teruggetrokken. Kirk biedt aan om de gewonde Romulaanse bemanningsleden aan boord van de Enterprise te nemen.
In een laatste gesprek erkent de Romulaanse commandant een gedeelde band met Kirk. Hij betreurt dat ze elkaar als vijanden ontmoeten en suggereert dat ze in een andere werkelijkheid vrienden hadden kunnen zijn. De dialoog benadrukt de focus van de aflevering op begrip in plaats van verdeeldheid.
Zestig jaar later blijft het verhaal opvallen door de directe aanpak van vooroordelen en de oproep tot samenwerking over verschillen heen.