De speelfilm Diamond Diplomacy arriveert deze week in Japan voor zijn internationale debuut op het Tokyo Film Festival. De film van de San Francisco-regisseur Yuriko Gamo Romer volgt meer dan 150 jaar honkbalbanden tussen de Verenigde Staten en Japan, nadat hij al op verschillende Amerikaanse festivals te zien was.
De vertoning in Tokio betekent een terugkeer naar de wortels voor zowel de regisseur als het project. De in beide landen geproduceerde film gebruikt archiefmateriaal om honkbal te volgen vanaf de introductie in de Meiji-periode, via Babe Ruths bezoek in 1934 en de oorlogsjaren, tot aan de huidige tijd met spelers als Ichiro Suzuki en Shohei Ohtani.
Belangrijke figuren zijn onder meer Masanori “Mashi” Murakami, de eerste Japanse speler in de Major League Baseball, en Warren Cromartie, die voor de Yomiuri Giants speelde. Het verhaal benadert de sport als lens op diplomatie, racisme, conflict, naoorlogse verzoening en culturele uitwisseling.
Gamo Romer maakte eerder de documentaire MRS JUDO uit 2012 over judopionier Keiko Fukuda. Ze regisseerde ook korte films als Baseball Behind Barbed Wire en My Immigrant Story. Haar werk aan Diamond Diplomacy kreeg flinke steun van de National Endowment for the Humanities, totdat de regering-Trump meer dan 1.400 goedgekeurde subsidies introk, waaronder de hare.
De bezuinigingen werden later ongrondwettig verklaard. Gamo Romer sprak publiekelijk over de gevolgen, wat nieuwe supporters aantrok. De Amerikaans-Japanse diplomaat Glenn S. Fukushima trad toe als executive producer nadat hij haar op NPR had gehoord. Ook Steven Okazaki, Jacqueline Glover en Mari Nakachi sloten zich aan. Strand verwierf in mei de Noord-Amerikaanse rechten, terwijl Wondergenic de Japanse distributierechten overnam.
Gamo Romer begon met een beperkte focus op het bezoek van de San Francisco Seals aan Japan in 1949 tijdens de naoorlogse bezetting. Het project groeide toen ze via boeken en interviews meer samenhangende verhalen ontdekte. Historicus Rob Fitts, die in de film opduikt, leverde belangrijk materiaal over Murakami en de Babe Ruth-tournee.
Ze werkte meer dan twaalf jaar aan de film en zocht een balans tussen diepgang en lengte. De gerelateerde korte film Baseball Behind Barbed Wire ging eerder in première en hielp het momentum bij financiers te behouden.
Producent Marc Smolowitz onderhandelde vroeg in het proces over een meerjarige licentieovereenkomst met de archieven van Major League Baseball. De deal gaf toegang tot uitgebreid materiaal dat verder ging dan de oorspronkelijke verzoeken, inclusief onverwachte beelden die het historische verhaal verrijkten.
Smolowitz meldde dat Wondergenic, een nieuw distributiebedrijf, de Japanse uitbreng verzorgt. De partners mikken op minstens zestig zalen vanaf april. Een van de leiders van het bedrijf is de kleinzoon van Cappy Harada, wat een persoonlijke band met het verhaal oplevert.
Het verhaal is minder bekend onder de brede bevolking, vooral onder jongeren. De hoop is dat jongeren de film zien, ervan leren en hun horizon verbreden.
Het Tokyo Film Festival loopt tot en met 4 november.