Alfred Hitchcocks jeugdige politieontmoeting voedde zijn kenmerkende suspensestijl

Een celervaring op vijfjarige leeftijd vormde de meester van de suspense en zijn benadering om het publiek te kwellen

Alfred Hitchcock geldt als een van de invloedrijkste regisseurs in de filmgeschiedenis en staat wereldwijd bekend om zijn vernieuwende suspensetechnieken in meer dan vijftig films, van het stomme tijdperk tot de jaren zeventig.

Geboren in Engeland in 1899, verwierf Alfred Hitchcock de bijnaam Meester van de Suspense met klassiekers als Rebecca, Spellbound, Rope, Dial M for Murder, Rear Window, Vertigo, Psycho en The Birds. Zijn publieke imago, met ironische cameo's en directe toespraken in zijn televisieserie, maakte zijn kenmerkende stem vertrouwd voor generaties kijkers.

Een jeugdervaring creëert een blijvende fobie

Hitchcock vertelde vaak over een vormende gebeurtenis op vijfjarige leeftijd. Zijn vader stuurde hem met een briefje naar het plaatselijke politiebureau. Nadat de agent het had gelezen, zette hij de jongen in een cel en deed de deur op slot, met de mededeling dat dit het lot was van stoute jongens. Kort daarna vrijgelaten, hield de jonge Hitchcock een blijvende angst voor de politie over die zijn hele leven zou duren.

Die plotselinge, onterechte opsluiting leerde hem dat angstaanjagende gebeurtenissen zonder waarschuwing of reden kunnen toeslaan. Hitchcock verwerkte dit inzicht in zijn werk door verhalen te creëren die het publiek langdurig in onzekerheid hielden.

Het citaat uit 1939 dat Hitchcocks filmfilosofie definieerde

Op weg van Engeland naar Californië om zijn eerste Amerikaanse film Rebecca te regisseren, hield Hitchcock in 1939 in Connecticut een lezing voor studenten van Yale. Daar gaf hij advies dat vaak in verkorte vorm wordt geciteerd: Laat het publiek altijd zo veel mogelijk lijden.

Suspense kan net zo goed in een eenvoudige liefdesgeschiedenis worden geïntroduceerd als in een mysterie of whodunnit. Laat het publiek zo veel mogelijk lijden.

— Alfred Hitchcock, lezing aan Yale University in 1939

Hij paste dit principe in alle genres toe. Zelfs een romance kon omslaan in achterdocht wanneer een partner onbetrouwbaar bleek. Mysterieverhalen wonnen aan kracht door onzekerheid over de vraag of gerechtigheid zou zegevieren of de schuldige zou ontsnappen.

Politie als agenten van willekeurige vervolging in Hitchcocks films

De fobie van de regisseur uitte zich in portretten van agenten als intimiderende in plaats van heldhaftige figuren. In Psycho verschijnt een agent die Marion Crane aanhoudt bijna als een monster. Personages worden vaak ten onrechte beschuldigd en moeten op de vlucht blijven terwijl ze hun onschuld bewijzen, een motief dat aanhoudende spanning creëert.

De film The Wrong Man uit 1956 is Hitchcocks enige project dat op een waargebeurd verhaal is gebaseerd. Henry Fonda speelt een gewone man die ten onrechte wordt aangewezen als overvaller. Terwijl het bewijs zich tegen hem opstapelt, beginnen zelfs kijkers aan zijn onschuld te twijfelen, wat het gevoel van hulpeloze vervolging versterkt.

Fonda merkte later op dat de film de gebruikelijke Hitchcock-effecten miste. Toch belichaamde het verhaal perfect de overtuiging van de regisseur dat angst plotseling en zonder verklaring komt, precies zoals zijn eigen vroege ervaring.

Tags bij dit artikel