Het professioneel wielrennen heeft na de pandemie een hoger tempo aangenomen en wacht op niemand meer. In een omgeving waarin onmiddellijke resultaten en het constante scrollen op sociale media centraal staan, zijn de oude omgangsvormen en hiërarchieën binnen het peloton sterk verzwakt.
Wat vroeger stilzwijgende erecodes waren die de competitie verzachtten, lijken nu relicten. Handelingen als met de elleboog duwen, langs de kant van de weg snijden of zonder omkijken inhalen roepen bij veel renners geen schaamte meer op. Snel succes rechtvaardigt alles en creëert een sfeer van voortdurende spanning.
Het peloton respecteert zelfs niet wanneer de leider stopt om te plassen
Gianni Moscon, ervaren renner bij Red Bull – BORA met elf profseizoenen en meerdere sancties wegens wangedrag, geeft zijn directe visie. Hij stelt dat de renners elkaar nauwelijks kennen en dat de jongeren met de overtuiging arriveren dat alles hun is toegestaan.
“Nu kennen we elkaar nauwelijks. Bovendien komen de jongeren met het idee dat alles mogelijk is. Vroeger was er meer respect voor de oudere renners. Ik denk dat dit ook de samenleving weerspiegelt waarin we leven: tegenwoordig denkt iedereen dat hij alles kan doen, tot hij met de realiteit wordt geconfronteerd. Vaak kunnen ze de gevolgen van hun daden niet dragen, en ik denk dat dat ook in onze sport gebeurt. Het is een afspiegeling van wat er in de wereld gebeurt”, verklaart Moscon duidelijk.
De Italiaan ziet geen mogelijkheid tot terugkeer naar de oude waarden. Hij vindt dat de vooruitgang van de wereld onvermijdelijk is en dat het wielrennen zich moet aanpassen aan de nieuwe koers, zonder klachten.
Raúl García Pierna, jong talent van Movistar Team met drie zeges in zes profseizoenen, beschrijft hoe de hogere snelheid in de huidige wedstrijden dwingt tot een intensere strijd om elke positie.
“Nu wordt er in elke wedstrijd veel harder gereden, waardoor iedereen maximaal vecht om positie; dat is nu veel beslissender dan vroeger. Persoonlijk probeer ik altijd respect te houden, maar er komt een punt waarop, als je door respect te tonen als laatste in het peloton belandt, het respect maar moet verdwijnen. Het ene is goed zijn, het andere is dom zijn”, verklaart de Madrilener ferm.
Mikel Landa, veteraan bij Soudal, ziet hoe de ambitie van de jongeren de oude structuren heeft uitgehold. Hij herinnert zich dat hij aan het begin van zijn carrière nooit op het idee kwam om met de elleboog de gevestigde leiders in te halen en zelfs ruimte gaf uit respect en om valpartijen te vermijden.
Volgens Landa is die waarde geleidelijk verdwenen en weerspiegelt dit de huidige samenleving. De enige optie, vindt hij, is aanpassen aan de nieuwe realiteit.
Luis Ángel Maté, renner bij Lotto Intermarché, haalt zijn beginjaren op met Italiaanse veteranen als Michele Scarponi, die hem tijdens zijn eerste trainingskamp adviseerde: “Ik ga je een advies geven, jongen, zodat je nooit vergeet waar je bent: je eerste jaren hier zijn om te kijken, te luisteren en te zwijgen”.
Maté koppelt de transformatie aan de veranderingen in het Spaanse wielrennen en aan de cultuur van onmiddellijkheid die sociale media en korte inhoud aanjagen. Hij noemt gevallen als dat van Paul Seixas, die rechtstreeks van de junioren naar prestaties in de Tour de France gaat, met de bijbehorende druk.
De Madrilener vertelt dat wanneer hij jonge renners die in de lagere categorieën alles hebben gewonnen advies probeert te geven, velen ongelovig reageren: “En wat ga jij mij dan leren, als ik alles al heb gewonnen?”. Deze individualistische houding schaadt volgens hem de teamstructuren.
De stemmen van deze renners schetsen een sport die het rustige leren en het respect voor ervaring heeft ingeruild voor een agressiever individualisme, waarin collectief werk als een obstakel kan worden gezien.