Waarom Michel Fabers Under the Skin nog steeds een getrouwe filmadaptatie nodig heeft

Michel Fabers roman uit 2000 Under the Skin bood een huiveringwekkend uitgangspunt dat Jonathan Glazer omzette in een film uit 2013 met Scarlett Johansson in de hoofdrol. De film kreeg veel lof voor de onheilspellende sfeer en de verkenning van instemming en identiteit. Toch nam de verfilming flinke vrijheden met het bronmateriaal, waardoor ruimte ontstaat voor een directere adaptatie van het boek.

Roman draait om buitenaardse oogst voor eliteconsumptie

In het boek is de hoofdpersoon Isserley, een alien die chirurgisch is aangepast om menselijk te lijken. Ze rijdt over afgelegen Schotse wegen in een oude Toyota en kiest eenzame mannelijke lifters uit. Haar missie bestaat uit het gevangennemen van deze mannen en het verschepen ervan naar haar thuisplaneet, waar ze voddissin worden, een gewild vlees voor de heersende klasse. Het verhaal onthult deze operatie geleidelijk en volgt Isserleys groeiende onbehagen terwijl ze parallellen herkent tussen haar soort en de mensen waarop ze jaagt.

Het verhaal is geïnspireerd op Fabers eigen verhuizing van het stedelijke Australië naar de geïsoleerde Schotse hooglanden. Het confronteert praktijken in de bio-industrie, de gevaren van het zien van andere wezens als inferieur en de morele kosten van het ontwijken van verantwoordelijkheid voor eigen handelen.

Film bouwt sfeer op via ambiguïteit en realisme

Glazers adaptatie volgt een vrouw genaamd Laura die door Noord-Schotland rijdt op zoek naar mannen die ze lokt naar een verlaten huis. Daar worden ze door een donkere vloeistof verzwolgen. Een motorrijder assisteert haar, maar het uiteindelijke doel blijft onduidelijk. De regisseur gebruikte guerrilla-technieken en niet-professionele acteurs om de gebeurtenissen te verankeren in alledaagse interacties, wat resulteert in een toon die zowel gewoon als diep vreemd aanvoelt.

De film benadrukt thema's als empathie, menselijke verbondenheid en seksualiteit en verzacht de expliciete parallel met de bio-industrie. Het is een krachtige, traag brandende sciencefictionervaring die verschilt van de duidelijkere allegorie in de roman.

Auteur verwelkomt Glazers gedurfde afwijking

Faber heeft positief gesproken over de film. In een gesprek uit 2014 merkte hij op dat een zwakke maar getrouwe adaptatie hem zou hebben teleurgesteld, terwijl een sterke versie met vrijheden hem tevreden stelde. Hij vergeleek het resultaat met Francis Ford Coppola's Apocalypse Now en noemde het meedogenloos ontrouw maar toch trouw aan de essentie van Joseph Conrads Heart of Darkness.

Actuele gebeurtenissen versterken pleidooi voor trouwe verfilming

De nadruk van het boek op oorlog, racisme, de behandeling van gemarginaliseerde groepen en verantwoordelijkheid voor systemisch leed resoneert vandaag de dag sterk. Een nieuwe adaptatie die dichter bij Fabers tekst blijft, zou deze ideeën met frisse urgentie kunnen brengen en tegelijk de spookachtige kracht van het verhaal behouden.