De planning voor de editie 2025 van het Torino Film Festival begon bijna direct nadat het vorige evenement was afgelopen. Artistiek directeur Giulio Base ging snel aan de slag om een opvallend eerbetoon voor het jaar daarop te verzekeren.
Het jaar 2026 markeert het eeuwfeest van Marilyn Monroe’s geboorte en Base wilde dat Torino hierin voorop zou lopen. Hij kondigde de retrospectieve al aan voordat het festival van 2025 was afgelopen, waardoor zijn team een duidelijk middelpunt voor het nieuwe programma had.
De resulterende selectie bevat 24 titels die veel verder gaan dan Monroe’s eigen filmografie. Bekende klassiekers als “The Seven Year Itch”, “How to Marry a Millionaire” en “Some Like It Hot” staan naast latere werken zoals Andrew Dominik’s “Blonde” en de documentaire “La Rabbia” van Pasolini-Guareschi.
Base lichtte de bredere opzet toe: “Een film vertonen waarin ze slechts een scène heeft die er niet eens toe doet, zou zonde zijn. Daarom besloten we haar volledige legende te belichten, inclusief de films die haar vieren of haar leven, problemen, trauma’s, tekortkomingen en dromen onderzoeken.”
Het programma volgt ook Monroe’s culturele voetafdruk in de zes decennia sinds haar dood. Films van eregasten Luc Besson (“Dogman”) en Mira Sorvino (“Norma Jean & Marilyn”) staan naast titels die haar beeld weerspiegelen, waaronder werken met eregast Pamela Anderson en de openingsfilm “November 1963” van Roland Joffé.
Base wees op een onverwachte link in de openingsfilm, die een andere Torino-eregast heeft: John Travolta. “In een scène gaan ze naar een nachtclub en zingt een Marilyn-imitator,” herinnerde hij zich. “Ik schreeuwde bijna in de zaal. Dat is zo’n mooie verbinding, waardoor ons programma een samenhangend geheel lijkt en geen mozaïek.”
Behalve de films zelf ziet Base het eerbetoon aan Monroe als onderdeel van een bredere inspanning om het festival toegankelijker te maken. Hij merkte op dat eerdere retrospectieven over Marlon Brando en Paul Newman een breder publiek trokken.
“Toen ik begon als directeur, stond ons festival bekend als prestigieus maar niche,” zei Base. “Maar als bioscoopbezoeker denk ik dat sterren iedereen het gevoel geven dat ze thuis zijn. Grote sterren als Marlon Brando en Paul Newman zorgen ervoor dat mensen het festival benaderen zonder zich buitengesloten te voelen. Ze verwelkomen ook wie buiten de inner circle staat, die niets weet van Koreaanse cinema uit de jaren veertig of de geschiedenis van de film. Daarom is het belangrijk om een icoon, een symbool, een totem te hebben dat ons het gevoel geeft dat we allemaal gelijk zijn.”
Monroe stierf jong en Base ontwierp de retrospectieve op twee niveaus: hij daagt kijkers uit die een beperkt of stereotiep beeld van haar hebben en biedt nieuwkomers tegelijk een toegangspoort tot haar werk en nalatenschap.
Ik herinner me altijd wat Lee Strasberg, die grote meester die enkele van de grootste acteurs ter wereld heeft opgeleid, zei: dat Marilyn Monroe de vrouwelijke Marlon Brando was. Ze was zo diepgaand en zo geletterd. Ze was een groot lezeres wier poëzie, aantekeningen en dagboeken een diepe intellectuele persoonlijkheid onthullen, die de dom blondje speelde voor het vermaak van wie daarin meegingen. Ik hoop dus dat de nieuwe generaties de grote actrice achter het grote icoon zullen ontdekken.
Base gaf aan dat het eerbetoon volgend jaar waarschijnlijk niet zo vroeg zal worden aangekondigd. Het geboortecohort van 1927 heeft geen even duidelijke grote naam en hij denkt al verder vooruit. “Ik heb al ideeën voor 2027, maar ik zeg nu niets,” merkte hij op. “Het is te vroeg en het is niet zo eenvoudig als met Marilyn.”