Handelaren volgen nauwlettend of de spanning op de Franse staatsobligatiemarkt zich verspreidt naar andere eurolanden, nadat een scherpe verkoopgolf herinneringen opriep aan de schuldencrisis van 2011-2012 in de regio.
Tot de laatste sessie bewogen eurogebiedobligaties dit jaar grotendeels in dezelfde richting. Een energieschok wakkerde inflatiezorgen aan en zette de Europese Centrale Bank aan tot renteverhogingen. Frankrijk viel op als de zwakste performer door begrotingsconflicten en een verdeeld verkiezingsresultaat die de mondiale druk nog vergrootten.
Donderdag daalden Franse obligaties verder, samen met die van Italië, België en Griekenland, met enkele van de grootste spreadbewegingen in jaren. Duitsland ontkwam aan het ergste van de verkoop omdat beleggers zijn traditionele veiligehavenstatus opzochten, een beweging die ook de recent onder druk staande Amerikaanse staatsobligaties ondersteunde.
We beginnen de eerste tekenen van besmetting te zien. Als de grillige koersbewegingen van 1 oktober aanhouden, kan dit de aandacht van beleidsmakers trekken.
Frankrijk staat niet alleen in het worstelen met hoge schulden, grote begrotingstekorten en politieke weerstand tegen hervormingen. Landen als Italië en België dragen bijzonder zware schuldenlasten die hen kwetsbaar maken in een omgeving met hogere rentes.
De spreads blijven voorlopig relatief beperkt op het continent en de verkoopgolf nam vrijdag af, vooral bij langerlopende obligaties. Toch hebben de snelheid en omvang van de bewegingen marktdeelnemers op scherp gezet en op zoek naar verdere onrust.
Marktdeelnemers bespraken mogelijke reacties van de Europese Centrale Bank voorafgaand aan het weekend. Een mogelijkheid is dat beleidsmakers meer voorzichtigheid signaleren over verdere renteverhogingen. Swaps weerspiegelen al minder verwachte verhogingen: drie in plaats van vier tegen het einde van volgend jaar.
OAT-volatiliteit kan een beperkende factor zijn voor verdere ECB-verhogingen en pleit tegen een opeenvolgende verhoging later deze maand. Hogere rentes betekenen hogere rentelasten, wat de fiscale druk op Frankrijk vergroot.
Als signalen van besmetting sterker worden, zou de centrale bank kunnen overwegen haar kwantitatieve verkrappingsprogramma te pauzeren, waardoor het aanbod van obligaties dat prijsgevoelige beleggers moeten absorberen afneemt, aldus rentestrateeg Jamie Searle van Citigroup.
Veel aandacht gaat uit naar het Transmissiebeschermingsinstrument van de ECB, een onbeperkt obligatieaankoopprogramma dat in 2022 werd gelanceerd om ongegronde en wanordelijke marktbewegingen tegen te gaan. Het instrument is nooit geactiveerd, maar het bestaan ervan wordt gezien als een belangrijke reden waarom een grootschalige obligatiecrisis minder waarschijnlijk lijkt dan vijftien jaar geleden.
Voor Frankrijk zou toegang tot het TPI vrijwel zeker niet beschikbaar zijn, omdat de problemen grotendeels voortkomen uit binnenlands beleid. Gouverneur van de Banque de France Emmanuel Moulin heeft gewaarschuwd niet te rekenen op een “wonderoplossing” van de ECB.
Als de Franse verkiezingsuitslag leidt tot besmetting van andere markten, kan de ECB overwegen die te steunen, maar niet de OATs. Er zijn geen gemakkelijke keuzes voor de centrale bank.
De scherpe bewegingen van deze week hangen deels samen met de groeiende rol van hedgefondsen op de staatsobligatiemarkten. Carry trades die profiteren van hogere yields op Italiaanse, Spaanse of Franse obligaties, vooral korterlopend papier, zijn gebruikelijker geworden.
Dergelijke posities kunnen winst opleveren in rustige markten, maar de recente turbulentie lijkt een brede afbouw van leveraged posities te hebben veroorzaakt, waardoor de verkoopgolf werd versterkt. Marion Le Morhedec, global chief investment officer of fixed income bij Fidelity International, merkte op dat de ECB de ontwikkelingen actief monitort en in gesprek is met marktdeelnemers, waaronder hedgefondsen, om grote verstoringen te voorkomen.