Een specifiek type bestuurder heeft elf keer meer kans om het rijbewijs te verliezen dan gemiddeld. Dat blijkt uit onderzoek van de Universidad Europea Miguel de Cervantes voor de Dirección General de Tráfico, dat de impact van alcohol- en druggebruik op de verkeersveiligheid analyseert.
Het onderzoek vergeleek 78 bestuurders met meer dan tien jaar rijervaring. Van hen hadden 48 een stoornis door middelengebruik (TUS), wat betekent dat ze regelmatig alcohol of andere drugs gebruikten. De overige 30 vormden de controlegroep zonder dit probleem. De resultaten laten duidelijke verschillen zien: de groep met TUS heeft gemiddeld 0,33 rijbewijsintrekkingen per persoon, tegenover 0,03 in de groep zonder verslavingen. Daarnaast krijgen ze gemiddeld 7,10 verkeersboetes tegenover 2,14.
De verschillen gelden ook voor ongevallen. Bestuurders met TUS erkennen gemiddeld 1,24 ernstige ongevallen te hebben veroorzaakt, vijf keer meer dan de 0,23 in de controlegroep. Van de eerste groep geeft 41,7 % aan dat hun botsingen lichamelijk letsel veroorzaakten, terwijl in de groep zonder TUS vooral materiële schade voorkomt.
Code 68 op de achterkant van het rijbewijs verbiedt het besturen van een voertuig met welke hoeveelheid alcohol dan ook in het lichaam. Deze beperking wordt meestal opgelegd na meerdere ernstige alcoholgerelateerde overtredingen of tijdens revalidatietrajecten. Het onderzoek toont echter aan dat slechts één van de 48 bestuurders met TUS deze aantekening had, ondanks dat 36 een voorgeschiedenis van alcoholgebruik hadden en 22 afhankelijkheidsproblemen.
Ook het rijgedrag verschilt. 60 % van de bestuurders met TUS geeft toe andere weggebruikers te hebben uitgescholden of obscene gebaren te hebben gemaakt, twee keer zoveel als in de groep zonder verslavingen. Daarnaast erkent 26,7 % dat ze een ander voertuig hebben bedreigd met een aanrijding, iets wat niemand uit de controlegroep toegaf. In de MoCA-test, die mentale capaciteiten meet, scoorde 59,5 % van de bestuurders met TUS lager dan 25 punten, tegenover 16,6 % van de anderen.
Het onderzoek kijkt ook naar de erkenningscentra voor bestuurders. Een enquête onder psychologen die in deze centra werken, laat zien dat 73,8 % onder druk is gezet om psychologische beoordelingen te versoepelen. De professionals wijzen op concurrentie tussen centra en angst voor klantenverlies als belangrijkste redenen, naast problemen bij het interpreteren van de testnormen.