Supporting role van Ana Urushadze brengt vervaagde roem naar Sarajevo-competitie

De Georgische regisseuse volgt haar succes in Rotterdam op met een 139 minuten durende karakterstudie van een ouder wordende acteur die verandering onder ogen ziet

Ana Urushadze’s tweede speelfilm, Supporting Role, volgt een uitgebluste Georgische filmster door de stille straten van Tbilisi terwijl hij een kleine rol in een nieuw indieproject overweegt. De film won in januari een Speciale Juryprijs en de FIPRESCI-prijs op het Filmfestival Rotterdam en belandde daarna in de hoofdcompetitie van Sarajevo.

Niaz staat oog in oog met een veranderende industrie

In het middelpunt staat Dato Bakhtadze als Niaz, een voormalige grote ster die gewend is aan actierollen en regie van mannelijke filmmakers. Hij ontmoet een androgyne jonge regisseur genaamd Aza die hem een tragische scène zonder script aanbiedt, alleen een met de hand getekend storyboard. De ontmoeting zet een langdurige periode van zelfonderzoek in gang die Bakhtadze met stille intensiteit draagt.

Niaz dwaalt door vrijwel lege buurten en bezoekt oude plekken. Hij komt voormalige geliefden, collega’s en vreemden tegen die hem kortstondig in hun leven betrekken voordat hij verder trekt. Een scène voert hem naar een spa met een Armeens stel; een andere leidt naar een wake voor een ervaren criticus wiens laatste werk Niaz’ hele carrière onder de loep neemt.

Surreële details en een lange speelduur bepalen de sfeer

De lengte van 139 minuten creëert een traag, meeslepend klimaat dat Niaz’ afdrijvende gemoedstoestand weerspiegelt. Componist Sten Sheripov’s jazzy, basgedreven score benadrukt sleutelmomenten zonder de wrange toon te overheersen. Urushadze verwerkt subtiele surrealistische elementen, zoals een bermkruid dat later terugkeert en een vinger die op een beslagen raam tekent en in andere scènes echo’t.

Kleuraccenten springen eruit tegen het nachtelijke stadsbeeld: een turquoise vogel, een paars verlichte kamer en bleke huid tegen diepblauwe lakens. Deze elementen voorkomen dat het verhaal in pure melancholie verzinkt en benadrukken Niaz’ geleidelijke afrekening met het einde van zijn oude carrière en de noodzaak van een andere aanpak.

Spel en leven vloeien samen in cruciale ontmoetingen

Terwijl Niaz gefixeerd raakt op de bijrol, experimenteert hij met kwetsbaarheid die hij zowel op als buiten het scherm altijd vermeed. Een ontmoeting met zijn vervreemde zoon brengt de thema’s scherp in beeld en toont hoe de personages die mensen spelen hen op onverwachte manieren kunnen veranderen. De film suggereert dat het accepteren van een kleinere rol de deur kan openen naar persoonlijke groei.

Urushadze putte uit haar eigen ervaring als regisseuse van haar debuut Scary Mother, dat in 2017 de prijs voor Beste Debuutfilm won op Locarno. Het verhaal stelt voorzichtig het oude model van het mannelijke genie ter discussie en biedt tegelijk een sprankje hoop op heruitvinding.