Stone Temple Pilots overwonnen kritiek uit het grunge-tijdperk en bouwden een blijvend rocklegaat uit de jaren 90

Bestempeld als opportunisten uit San Diego en imitators van Pearl Jam leverde de band multi-platina albums af en evolueerde voorbij de kritiek

Stone Temple Pilots arriveerden begin jaren 90 op het rocktoneel en trokken meteen scherpe kritiek. Tegenstanders bestempelden de groep al snel als Pearl Jam-kopieën die te laat op het grungefeest verschenen en geen authenticiteit hadden omdat ze uit San Diego kwamen in plaats van Seattle.

Het publiek negeerde die vroege oordelen. Het debuutalbum Core uit 1992 van de band verkocht miljoenen exemplaren en leverde grote hits op zoals Sex Type Thing, Creep en Plush. Opvolger Purple debuteerde vervolgens op nummer 1, waardoor het onmogelijk werd het kwartet nog af te doen als simpele meelopers.

Stone Temple Pilots kregen geografische en timinggerelateerde kritiek

Grunge domineerde de rockwereld na de doorbraak van Nirvana met Smells Like Teen Spirit en het album Nevermind. Pearl Jam verkocht goed met Ten, terwijl Alice in Chains en Soundgarden eveneens grote populariteit verwierven. Vier muzikanten uit San Diego betraden dit landschap precies op het moment dat platenmaatschappijen achter het geluid aan zaten.

Scott Weiland, broers Dean en Robert DeLeo en Eric Kretz hadden al hun sporen verdiend op het clubcircuit in Zuid-Californië voordat Atlantic Records hen tekende. Hun release Core uit september 1992 riep desondanks beschuldigingen van opportunisme op. Nummers als Sex Type Thing en Creep bevatten zware riffs en sombere akoestische passages die directe vergelijkingen met de Seattle-sound uitlokten, vooral de zangstijl van Weiland op Plush.

Core behaalde enorme verkoopcijfers ondanks strenge recensies

Core bereikte uiteindelijk achtvoudig platina en piekte op nummer 3 in de Billboard 200. Plush won een MTV Video Music Award voor Best New Artist en andere prijzen. De band ging van voorprogramma’s bij acts als Rage Against the Machine naar eigen headliner-tours.

De critici haatten het; de critici vermorzelden ons; de critici vonden het heerlijk om ons te vermorzelen. De plaat begon te verkopen en acht miljoen exemplaren later is dat nooit meer opgehouden. De critici zijn ook nooit opgehouden met bekritiseren.

— Scott Weiland, 2011 memoir Not Dead & Not for Sale

Purple maakte elk idee van een eenmalige mazzel onmogelijk

Purple verscheen in 1994, debuteerde op nummer 1 en ging uiteindelijk zes keer platina. Hits als Interstate Love Song, Vasoline en Big Empty toonden dat de band verder kon gaan dan de formule van het debuut. Sommige critici bleven klagen over invloeden en een recensie noemde het album een mislukking, maar de muziek werd gelaagder en eigenzinniger.

Tiny Music markeerde een gedurfde stijlbreuk

Het album Tiny Music... Songs from the Vatican Gift Shop uit 1996 week volledig af van de grungeverwachtingen. Het bevatte glam, psychedelische pop en elementen uit de rock van de jaren 60 en 70, terwijl Weiland worstelde met persoonlijke problemen. Tracks als Big Bang Baby, Trippin' on a Hole in a Paper Heart en Lady Picture Show benadrukten de evolutie.

De plaat bereikte nummer 4 in de Billboard 200 en ging dubbel platina. Zelfs sommige voorheen sceptische media merkten de bereidheid van de band op om te experimenteren en verder te gaan dan simpele imitatie.

Stone Temple Pilots floreerden zonder kritische steun

De groep gaf prioriteit aan songwriting en connectie met het publiek boven de authenticiteitsdebatten die de alternatieve rockverslaggeving in de jaren 90 domineerden. Latere albums zoals No. 4 uit 1999 en Shangri-La Dee Da uit 2001 bleven goed scoren en verkopen, ook toen de oorspronkelijke grungegolf wegebde. De band herenigde in 2008 na een breuk en bracht in 2010 weer een album uit.

Stone Temple Pilots toonden dat commercieel uithoudingsvermogen en creatieve vernieuwing zwaarder konden wegen dan vroege kritische afwijzing in het rocklandschap van de jaren 90.

Tags bij dit artikel