Roger Ebert kwam ooit een film tegen die zo verontrustend was dat hij zijn standaard beoordelingssysteem volledig terzijde schoof. De horrorfilm The Human Centipede uit 2009 liet de criticus geen sterren toekennen, een stap die hij in tientallen jaren werk slechts zelden zette.

Ebert hanteerde flexibele beoordelingsmethodes gedurende zijn carrière

Ebert bouwde zijn reputatie op met een eenvoudig duimsysteem voor televisie-uitzendingen. Bij geschreven recensies volgde hij een viersterrenschaal die hij soms losliet wanneer een film zich niet leende voor conventionele beoordeling. Ongeveer zestig titels kregen niet meer dan een duim omlaag, maar een kleinere groep kreeg helemaal geen beoordeling.

Een film liet hij onbeoordeeld omdat hij zelf het scenario had geschreven. Twee beruchte volwassenfilms uit het begin van de jaren zeventig staan eveneens zonder beoordeling op zijn gearchiveerde site, al is onduidelijk of hij ze oorspronkelijk wel had beoordeeld.

Pink Flamingos leidde tot een vroege weigering van sterren

John Waters' cultfilm Pink Flamingos uit 1972 bracht Ebert ertoe in 1997 retrospectief geen sterren toe te kennen. Hij beschreef de film als iets dat niet als entertainment, maar als object of historisch feit moest worden bekeken. Zelfs die grensverleggende komedie verontrustte hem niet in dezelfde mate als de latere horrorfilm.

The Human Centipede overschreed een nieuwe grens voor de criticus

Het verhaal draait om een voormalige chirurg die drie gevangenen chirurgisch aan elkaar verbindt in een groteske keten. Ebert opende zijn recensie met de opmerking dat geen enkele eerdere horrorfilm zijn personages aan vergelijkbaar lijden had onderworpen. Hij noemde de film zo verdorven dat die alleen extreme middernachtpublieken zou aanspreken.

Een late ontsnappingssequentie vond hij zo erbarmelijk dat die horror te boven ging en in tragedie veranderde. Na het bekijken van de hele film concludeerde Ebert dat het gebruikelijke beoordelingskader niet paste bij het materiaal.

Ebert erkende duistere artistieke intentie te midden van de horror

Ondanks de afschuw bespeurde de criticus meer dan louter exploitatie. Hij suggereerde dat regisseur Tom Six de instincten van een duistere kunstenaar bezat. Die constatering viel op omdat Ebert zelden zo'n erkenning combineerde met een weigering om een film te beoordelen.

Vervolgen vielen buiten Eberts bereik

Het vervolg ondervond classificatieproblemen in het Verenigd Koninkrijk voordat het in aangepaste vorm uitkwam. Ebert vermeed dat vervolg en was overleden voordat het derde deel in 2015 verscheen. Zijn reactie op het origineel liet weinig twijfel dat de latere delen evenmin beoordeelbaar zouden zijn geweest.