Magdalena Andersson verliest eerste stemming over Zweeds premierschap maar houdt mogelijkheden open

Socialdemocratische leider haalt onvoldoende stemmen in eerste ronde maar behoudt nog drie kansen voordat nieuwe verkiezingen mogelijk worden

Zweeds sociaaldemocratisch leider Magdalena Andersson haalde onvoldoende steun in de eerste parlementaire stemming over haar kandidatuur als premier, hoewel het resultaat werd verwacht en haar kansen niet beëindigt.

Negenennegentig parlementariërs stemden donderdag voor haar, gelijk aan het zeteltotaal van de Socialdemocraten. Tweehonderdachtenveertig stemden tegen en twee waren afwezig. Ze moet nog wel afspraken met mogelijke coalitiepartners afronden om hun steun te winnen.

Stemregels laten meerdere pogingen toe

De Zweedse procedure staat maximaal vier stemmingen over een kandidaat toe voordat nieuwe verkiezingen verplicht worden. Dit schema geeft Andersson extra kansen in de komende weken, vooral als ze de vorming van een nieuwe regering met haar bondgenoten vooraf kan afronden.

Sinds de verkiezingsavond is duidelijk dat dit tijd gaat kosten en waarschijnlijk een aantal premierstemmingen voordat we een nieuwe regering hebben.

— Magdalena Andersson, Na het verlaten van het parlement na de stemming

Krappe verkiezingswinst zet onderhandelingen in gang

Haar blok van de Socialdemocraten, Centerpartiet, Vänsterpartiet en Miljöpartiet behaalde vorige maand een krappe overwinning bij de parlementsverkiezingen met 176 zetels tegen 173 voor het blok onder leiding van demissionair premier Ulf Kristersson.

Een premier in Zweden heeft geen absolute meerderheid nodig. De belangrijkste voorwaarde is dat de meeste parlementsleden de kandidaat niet actief tegenwerken.

Onderhandelingen stuiten op beleidsverschillen

Andersson, 59, meldde dinsdag vooruitgang in de gesprekken, maar constateerde dat de voorwaarden nog onvoldoende zijn voor een regering die het parlement kan tolereren. De Linkse Partij en Centerpartiet tonen terughoudendheid vanwege grote verschillen op economisch beleid.

Centerpartiet is een sleutelrol gaan spelen en weigert elk kabinet dat de Linkse Partij omvat.

Parlementsvoorzitter bepaalt volgende stappen

Parlementsvoorzitter Andreas Norlén bepaalt nu de volgende zet en zal naar verwachting Kristersson uitnodigen om een regering te vormen. Ook Kristersson zal het moeilijk krijgen tenzij hij Centerpartiet kan overtuigen, wat op dit moment onwaarschijnlijk lijkt.

Het is nog lang niet duidelijk hoe de impasse wordt opgelost als Centerpartiet vasthoudt aan beide rode lijnen. Uiteindelijk zal een van die rode lijnen moeten wijken, of de volgende premierkandidaat moet een onconventionele alliantie smeden, mogelijk met steun van over de partijgrenzen heen.

— Selva Bahar Baziki, Zweedse econoom, Bloomberg Economics, Analyse over regeringsformatie

Norlén kan ook een andere partijleider voordragen of terugkeren naar Andersson. Hij plant vrijdag de parlementariërs bij te praten.