Europese regeringen weigeren Ruslands bredere veiligheidseisen te bespreken zolang Moskou de oorlog tegen Oekraïne niet beëindigt, volgens ingewijden. Dit standpunt kan tot spanningen met de Trump-regering leiden, die die zorgen tegelijk met de lopende vredesinspanningen wil aanpakken.
Functionarissen in heel Europa blijven vasthouden aan het standpunt dat eerdere oproepen van Vladimir Putin om de NATO-aanwezigheid in Oost-Europa terug te schroeven, niet ter discussie staan. Zij betogen dat de bestaande veiligheidsstructuur juist bedoeld is om Russische agressie af te schrikken, waardoor aanpassingen zinloos zijn zolang de invasie voortduurt en bestaande afspraken worden genegeerd.
De Trump-regering heeft aangedrongen op het opnemen van voorstellen over de Europese veiligheidsarchitectuur in de huidige onderhandelingen met Rusland. Russische, Oekraïense en Amerikaanse vertegenwoordigers komen volgende week weer bijeen in Abu Dhabi, de eerste dergelijke bijeenkomst sinds februari.
We onderzoeken vijf hoofddoelen: permanente veiligheidsconsultaties, betrouwbare crisiscommunicatie, grotere militaire transparantie, wederkerige maatregelen om escalatierisico’s te verminderen, en een duurzaam kader voor langetermijn-Europese veiligheid en stabiliteit.
Jared Kushner schetste die doelstellingen na recente ontmoetingen. De aanpak heeft in verschillende Europese hoofdsteden zorgen gewekt dat de Verenigde Staten te gretig op een akkoord aansturen.
Radosław Sikorski, de Poolse minister van Buitenlandse Zaken, zei tegen verslaggevers in Warschau dat Europa geen grotere wens tot vrede moet hebben dan Poetin. Hij voegde eraan toe dat sommige Amerikaanse functionarissen het conflict vooral vanuit een territoriaal perspectief bekijken, terwijl het echte probleem draait om het heropbouwen van een Russisch imperium.
Democraten in het Congres hebben eveneens kritiek geuit op de koers van de gesprekken. Nu de Democraten na de tussentijdse verkiezingen beide kamers dreigen te beheersen, kunnen wetgevers pogingen om Poetin tegemoet te komen bemoeilijken. Senator Michael Bennet uit Colorado verklaarde dat NATO al de benodigde veiligheidsarchitectuur biedt en dat Poetin de voornaamste dreiging blijft.
Een centraal onopgelost vraagstuk betreft de aard van de veiligheidsgaranties die bondgenoten Oekraïne na een eventuele regeling zouden bieden. Moskou verzet zich tegen elke westerse militaire aanwezigheid in het land, terwijl Oekraïne en zijn Europese partners dergelijke maatregelen essentieel achten om toekomstige aanvallen te voorkomen. De besprekingen richten zich op garanties naar het model van artikel 5 van NATO over wederzijdse verdediging, hoewel de eigen strijdkrachten van Oekraïne de eerste verdedigingslinie zouden vormen.
Europese functionarissen benadrukken dat er eerst een staakt-het-vuren moet komen voordat gesprekken over naoorlogse veiligheidsstructuren kunnen vorderen. Alle Europese landen zouden dergelijke afspraken moeten onderschrijven. In Abu Dhabi zal de aandacht naar verwachting uitgaan naar implementatie, monitoring en de-escalatiestappen, waarbij Europese vertegenwoordigers alleen deelnemen als er zinvolle vooruitgang wordt geboekt.
Territoriale kwesties zijn voorlopig opzijgezet en vereisen politieke beslissingen op hoger niveau. Poetin blijft aandringen op volledige controle over de Donbas-regio. Veel Europese hoofdsteden beoordelen dat de Russische leider weinig belangstelling heeft voor echte onderhandelingen op korte termijn en in plaats daarvan Oekraïne wil verzwakken door aanhoudende aanvallen.