Fantasyromans slagen er vaak in lezers mee te nemen naar rijk verbeelde werelden die een pauze bieden van alledaagse drukte. Een nieuwe ranglijst belicht acht opvallende romans die deze ontsnapping bieden, gerangschikt van minst tot meest meeslepend. Deze verhalen variëren van complexe verkenningen van de werkelijkheid tot pure comfortlectuur, waarbij sommige klassieke tropes gebruiken en tegelijk inspelen op de menselijke behoefte aan verwondering en rust.
Susanna Clarke werkte vijftien jaar aan haar tweede roman na een langdurige ziekte. Het resultaat, Piranesi, toont een man zonder geheugen die een eindeloos labyrint vol standbeelden en getijden doorkruist. Langzaam komen aanwijzingen over zijn situatie en de wereld daarbuiten aan het licht. Het boek onderscheidt zich doordat het zelf de waarde van escapisme bevraagt en de aantrekkingskracht van magische ruimtes afweegt tegen de noodzaak om terug te keren naar het gewone leven.
J. R. R. Tolkien introduceerde Midden-aarde in The Hobbit, een kinderklassieker uit 1937 over de comfortminnende hobbit Bilbo Balings die met een tovenaar en dwergen op pad gaat om schatten terug te winnen van een draak. Het verhaal zit vol magie, mythische wezens, liederen en een klassieke heldenreis. Tolkien verdedigde zulke verhalen later in zijn essay On Fairy-Stories als vervulling van een diepe menselijke behoefte aan troost, niet als louter ontvluchting van de werkelijkheid.
Neil Gaimans Stardust uit 1999 put uit invloeden van vóór Tolkien voor het verhaal van de jonge Tristran Thorn die het rijk van Faerie binnenstapt om een gevallen ster in menselijke gedaante te halen. De weelderige taal en sprookjeswortels zorgen voor pure romantische escapisme, ook te midden van donkerdere momenten die met betoverende stijl worden behandeld. Het verhaal verkent opgroeien en het herkennen van echte prioriteiten, waardoor de terugkeer naar het dagelijks leven daarna scherper aanvoelt.
Sangu Mandanna’s debuut uit 2022, The Very Secret Society of Irregular Witches, draait om een eenzame heks die drie jonge heksen lesgeeft op een Engels landgoed en onverwachte banden opbouwt. Deze gezellige fantasy legt de nadruk op laagdrempelig comfort via huiselijke scènes, simpele genoegens zoals thee bij het raam en hartelijke relaties in plaats van grote conflicten.
Terry Pratchetts Discworld-boek Going Postal uit 2004 volgt een oplichter die van executie wordt gered om een vervallen postkantoor nieuw leven in te blazen. De komische fantasy beloont lezers met slimme probleemoplossing, een rijk gedetailleerde setting en bijtende humor die een chaotische situatie omzet in succes. De lichte toon maakt het ideaal voor pure ontspanning zonder zware eisen.
TJ Klunes roman uit 2020, House in the Cerulean Sea, volgt een ambtenaar die een magisch weeshuis op een afgelegen eiland onderzoekt en daar een gekozen familie ontdekt die het waard is om te verdedigen. Het boek verscheen tijdens de covid-lockdowns en is een schoolvoorbeeld van gezellige fantasy met excentrieke personages en verhalen die de sleur van alledag tegengaan met warmte en verbondenheid.
Travis Baldree’s hit uit 2022, Legends & Lattes, volgt een ork-barbaar die de eerste koffietent opent in een high-fantasywereld. Het uitgangspunt draait volledig om ontspanning na avonturen, zintuiglijke details zoals verse gebakjes en koffiegeuren, en simpele vreugdes zonder gevechten of hoge inzet. Geschreven tijdens lockdowns, raakt het boek een universele wens naar rust na onrust.
William Goldmans roman uit 1973, The Princess Bride, staat bovenaan de lijst met het verhaal van een boerenknecht die piraat wordt en zijn grote liefde redt van een listige prins. Het verhaal combineert romantiek, actie, wraak, comedy en scherpzinnigheid in een raamvertelling die het presenteert als een ingekorte klassieker. De bewuste afwijzing van verveling en de grotere-dan-het-leven-elementen maken het tot het hoogtepunt van escapistische fantasy voor lezers die nonstop plezier zoeken.