Zwitsers dossier van nazi-arts Mengele openbaar, maar vragen blijven

In dit artikel:

Het Federaal Archief van Zwitserland heeft 217 pagina’s vrijgegeven uit het dossier dat de Zwitserse inlichtingendienst over Josef Mengele bijhield. Mengele was tijdens de Tweede Wereldoorlog kamparts in Auschwitz, waar hij gevangenen selecteerde voor de gaskamers en medische experimenten uitvoerde, vaak op tweelingen. Na de oorlog vluchtte hij naar Zuid-Amerika en overleed hij in 1979 in Brazilië.

Historicus Gérard Wettstein wilde het dossier inzien om geruchten te onderzoeken dat Mengele in 1961 in Zürich was geweest. Volgens die verhalen zou hij mogelijk hulp hebben gekregen, terwijl hij al als oorlogsmisdadiger werd gezocht. Bekend was al dat hij eind jaren vijftig in het Zwitserse Engelberg had geskied, voordat een internationaal opsporingsbevel tegen hem was uitgevaardigd.

De inlichtingendienst wilde het dossier aanvankelijk geheimhouden tot 2071, maar een rechter bepaalde dat eerdere openbaarmaking verplicht was. De stukken bevatten onder meer mediaberichten, inreisverboden, politieverslagen en getuigenverklaringen. Volgens Wettstein zijn echter belangrijke passages zwartgelakt. De dienst zegt dat dit zo beperkt mogelijk is gedaan om staatsgeheimen en persoonsgegevens te beschermen. Wettstein noemt de weglakkingen censuur en overweegt opnieuw naar de rechter te stappen, omdat hij alle informatie nodig zegt te hebben om de geruchten te bevestigen of te ontkrachten.