Zweedse verkiezingen zijn spannende strijd tussen conservatieven, radicaalrechts en links

In dit artikel:

Zweedse kiezers stemmen vandaag voor een nieuw parlement en daarmee indirect over de volgende regering. De verkiezingen draaien uit op een nek-aan-nekrace tussen het rechtse blok van premier Ulf Kristersson en het linkse blok onder leiding van oud-premier Magdalena Andersson. In een peiling van persbureau Ekot stond links op 50,8 procent, tegenover 47,6 procent voor rechts.

Kristersson leidt sinds vier jaar een minderheidsregering van zijn centrumrechtse Moderaterna, de christendemocraten en de liberalen. Die regering wordt gedoogd door de radicaalrechtse Zweden Democraten. De partij, die in 2022 de grootste werd met thema’s als immigratie en criminaliteit, heeft extreemrechtse wortels. Waar samenwerking met de partij na de vorige verkiezingen nog politiek onaanvaardbaar was, heeft Kristersson nu beloofd haar bij een verkiezingswinst in de coalitie op te nemen. Dat leidde aanvankelijk tot dalende steun voor zijn partij, maar de linkse voorsprong is sindsdien sterk geslonken.

Anderssons sociaaldemocraten vormen samen met de Groenen, de Linkse Partij en de Centrumpartij het linkse blok. Deze partijen willen doorgaans hogere sociale uitkeringen en meer overheidsuitgaven, maar verschillen over immigratie. De sociaaldemocraten zijn voor strengere regels, terwijl de Centrumpartij geen regering met de Linkse Partij wil steunen. Daardoor is het onzeker of Andersson na een overwinning een stabiele meerderheid kan vormen. Iedere partij moet minstens 4 procent van de stemmen halen om zetels te krijgen.

Onder het huidige rechtse kabinet is het migratiebeleid fors aangescherpt: het jaarlijkse aantal migranten daalde volgens het artikel van 117.000 in 2016 naar 12.000 vorig jaar. In deze verkiezingscampagne zijn de thema’s echter breder. Kiezers maken zich vooral zorgen over de gezondheidszorg, het onderwijs, recht en orde, de ouderenzorg en het milieu. De eerste voorlopige uitslagen worden rond 21.00 uur verwacht.