Zorgen over levering elektriciteit in de toekomst: 'Als je dit pas in 2033 regelt, ben je te laat'

In dit artikel:

Nederland staat voor een dilemma: terwijl gascentrales één voor één sluiten, blijft het land afhankelijk van deze centrales om de elektriciteitsvoorziening flexibel en betrouwbaar te houden. Uit het rapport "Regel het regelbare" van adviesbureaus Publieke Zaken en Quo Mare blijkt dat Nederland nú actie moet ondernemen om toekomstige stroomtekorten en black-outs, zoals die recent in Spanje en Portugal plaatsvonden, te voorkomen. Omdat zon- en windenergie, die naar verwachting zo’n 80 procent van de energievraag zullen dekken, sterk afhankelijk zijn van het weer en niet regelbaar zijn, blijft regulier vermogen cruciaal.

Vanaf 2030 zal Nederland volledig steunen op hernieuwbare bronnen, import, energiecentrales en batterijopslag, stelt Hans van Cleef van Publieke Zaken. Het aantal gascentrales, de huidige belangrijkste bron van regelbare energie, daalt naar verwachting van ongeveer 12,5 GW nu naar 9 GW in 2033. Dit terwijl er juist 23 GW aan regelbaar vermogen nodig zal zijn. Batterijen zijn slechts geschikt voor kortdurende elektriciteitslevering en afhankelijkheid van import is onzeker.

Volgens Harry Talen van Engie Nederland schetst het rapport een zorgelijk beeld van de leveringszekerheid. Netbeheerder Tennet waarschuwde eerder al dat de combinatie van toenemende vraag, het groeiende aandeel weersafhankelijke energiebronnen en beperkte flexibiliteit kan leiden tot energietekorten rond 2033. Hoewel kortdurig stroombeperking bij grote afnemers mogelijk is, kost dit miljarden en kan het bedrijven doen uitwijken naar landen met stabielere energievoorziening.

De onderzoekers adviseren daarom de overheid om gascentrales niet te sluiten, maar in stand-by te houden en ondernemers financieel te compenseren voor deze beschikbaarheid. Dit is essentieel vanwege lange levertijden voor nieuwe turbines en om de investeringszekerheid te waarborgen. Op de langere termijn zijn ook CO2-vrije alternatieven nodig om continuïteit in de stroomvoorziening te garanderen. Zo kan Nederland voorkomen dat het bij gebrek aan regelbaar vermogen afhankelijk wordt van import en risico loopt op grootschalige stroomstoringen.