Zorgen bij AIVD over toename geradicaliseerde jongeren

In dit artikel:

De AIVD waarschuwt dat steeds meer jongeren radicaliseren, blijkt uit het jaarverslag dat de dienst deze week publiceert. Volgens AIVD-directeur Simone Smit vormen jonge aanhangers van jihadistische en rechts-extremistische ideeën een groeiende terroristische dreiging — zowel doordat zij online geradicaliseerd worden als omdat statelijke actoren hen kunnen inzetten. Jihadisme blijft de belangrijkste bedreiging in Nederland; vorig jaar onderzocht de dienst meer (potentiële) ISIS‑aanhangers en ongeveer een derde van de onderzochte jihadisten was jonger dan 24 jaar. Er werden minstens elf ambtsberichten verstuurd over jihadistisch geweld, in zes gevallen ging het om personen onder de 24.

Radicalisering speelt zich vooral af op internet: gedachtegoed is eenvoudig te vinden, contact tussen jongeren blijft vaak oppervlakkig en leidt zelden tot omvangrijke fysieke netwerken. Bij rechtsextremisten signaleert de AIVD vaker bereidheid tot daadwerkelijk geweld; jongeren blijken wapens en munitie te verzamelen of te fabriceren. Als voorbeeld noemt de dienst de aanhouding in augustus van een toen 24‑jarige Geuzenbond‑lid in Badhoevedorp, die later twee jaar cel kreeg voor verboden wapenbezit.

Daarnaast ontstaan in chatgroepen groepsdynamieken waarin geweld en aanslagplegers worden verheerlijkt, met thema’s als grieven, occulte ideeën en fascinatie voor pijn en dood. Hoewel intenties en concrete plannen niet altijd duidelijk zijn, wijzen internationale voorbeelden erop dat dreiging niet mag worden onderschat. De AIVD meldt ook dat een minderjarige digitale netwerken van ambassade‑doelen in kaart bracht voor een Russische hackergroep; na een waarschuwing van de MIVD volgden aanhoudingen.