Zoon Iraanse sjah roept betogers op steden te bezetten, artsen zien veel gewonden
In dit artikel:
De ex-kroonprins Reza Pahlavi riep vanuit de VS via een videoboodschap Iraanse demonstranten op dit weekend stadscentra in te nemen en te bezetten. Hij prees de protestbeweging en stelde dat zijn terugkeer naar Iran "heel dichtbij" is; bij sommige betogingen klonk zelfs steun voor de sjah. Pahlavi woont al decennia in de Verenigde Staten; zijn vader werd in 1979 verdreven toen Iran een islamitische republiek werd.
De protesten, die eind december uitbraken na de dood van Mahsa Amini, gingen ook gisteravond door in tientallen steden, waaronder Teheran en Mashhad. Doelgroepen variëren van massale straatmanifestaties tot momenten van luidruchtig verzet (potsen en toeterende auto’s); op geverifieerde beelden zijn ook leuzen tegen opperste leider Khamenei te horen. Buitenlandse correspondenten zijn vrijwel buitengesloten en sinds donderdagavond is het internet in grote delen van het land afgesloten, waardoor volledige verslaggeving ontbreekt.
De confrontaties hebben al veel slachtoffers en arrestaties gekend. Mensenrechtengroepen spreken van minstens vijftig gedode betogers; een Iraanse arts meldde aan TIME dat het aantal doden mogelijk ruim boven de 200 ligt. De Noorse organisatie IHRNGO meldt circa 2.500 arrestaties. Ook leden van ordetroepen en van de paramilitaire Basij zouden gedood zijn; staatsmedia tonen rouwbeelden van hun begrafenissen.
Ziekenhuizen, vooral een gespecialiseerd oogziekenhuis in Teheran en een ziekenhuis in Shiraz, kampen met een toestroom van gewonden en grote tekorten aan personeel en middelen. Artsen rapporteren veel schotwonden, ook aan hoofd en ogen.
De Iraanse autoriteiten dreigen met harde maatregelen: justitie zegt betogers "streng en maximaal" te zullen aanpakken en noemde voor geweldplegers de doodstraf als mogelijke straf. In Baharestan werden volgens de overheid honderd vermeende "gewapende relschoppers" opgepakt. De 86‑jarige ayatollah Khamenei bestempelt de demonstranten als door vijanden van Iran aangestuurde oproerkraaiers. Tegelijkertijd heeft oud‑president Trump publiekelijk steun aan de betogers uitgesproken en Iran gewaarschuwd, waarbij hij ook militaire dreigementen insloeg.