Zonder grote veranderingen in de toekomst mogelijk geen water uit de kraan
In dit artikel:
De Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli) waarschuwt in een donderdag verschenen rapport dat Nederland op termijn niet vanzelfsprekend genoeg schoon drinkwater zal hebben als er niet stevig wordt opgetreden. Nu behoort Nederlands kraanwater nog tot de wereldtop, maar combinatie van klimaatverandering, vervuiling en ruimtelijke keuzes zet de toekomstige beschikbaarheid en kwaliteit onder druk.
Belangrijke factoren zijn:
- Klimaat: vaker droogte en hogere temperaturen zorgen voor meer verdamping en minder natuurlijk aanvoer van oppervlaktewater; ongeveer 40% van ons drinkwater komt uit rivieren en meren.
- Vervuiling van grondwater: rundom industrie, meststoffen, bestrijdingsmiddelen en medicijnresten raakt circa 60% van het drinkwater inmiddels uit grondwaterbronnen bedreigd, en zuiveringstechnieken lopen tegen grenzen aan.
- Ruimteconflicten: de productie van drinkwater vraagt ruimte, maar politiek en praktijk geven vaak prioriteit aan woningbouw, energietransitie, landbouw of industrieel gebruik van water (zoals koeling). Volgens de Rli blijft de drinkwatervoorziening te vaak achter bij die andere belangen.
- Stijgend verbruik: na een daling tot 2018 neemt het huishoudelijk waterverbruik weer toe door regendouches, tuinzwembaden en tuinbesproeiing.
De raad dringt er bij de minister van Infrastructuur en Waterstaat op aan drinkwatervraagstukken hoger op de bestuurlijke agenda te zetten en conflicterende belangen duidelijker te wegen. Daarnaast raamt de Rli dat Nederland meer moet investeren in alternatieven zoals hergebruik van afvalwater, zuivering van regen- of zeewater en andere innovaties — al zijn die methoden nu duur, energievretend en soms geblokkeerd door bestaande regelgeving. Zonder tijdige maatregelen zal het vervuilingsprobleem vooral richting het einde van deze eeuw nijpender worden.
Concreet: er is voorlopig geen acuut tekort en kraanwater blijft veilig, maar het garanderen van die status voor toekomstige generaties vergt lange termijnbeleid, investeringen en aanpassingen in wet- en regelgeving — starten moet nu, want veranderingen en nieuwe bronnen kunnen jaren, soms pas na 2050, daadwerkelijk opleveren.