Zo'n schurk als Frans Timmermans schaamt zich niet (integendeel!)

In dit artikel:

De schrijver blikt terug op een lange tweet van historicus Niall Ferguson, die daarin erkende dat hij als historicus volledig had gefaald. Die uitspraak brengt hem ertoe zijn eigen verantwoordelijkheid te onderzoeken voor de opleving van antisemitisme die hij momenteel waarneemt.

Hij beschrijft hoe hij en anderen jarenlang geprobeerd hebben de Holocaust en de Tweede Wereldoorlog levend te houden: via bezoeken aan het Achterhuis, het lezen van Anne Franks dagboek, onderwijs over de bezetting en vernietigingskampen, lezingen en persoonlijke verhalen. Toch lijkt de waarschuwing „dat nooit weer” volgens hem onvoldoende te hebben gewerkt, omdat antisemitisme opnieuw zichtbaarder en sterker wordt.

De auteur vraagt zich af waar het misging. In zijn ogen is het onderwijs sterk door linkse ideeën beïnvloed geraakt. Daardoor zou Israël in delen van het linkse publieke debat vooral worden voorgesteld als een fascistische, koloniale, nationalistische en racistische staat. Hij ziet die opvattingen als historisch onjuist en als een voedingsbodem voor antisemitisme. Ook de veranderde samenstelling van de Nederlandse bevolking noemt hij als mogelijke factor. Daarbij doet hij vergaande uitspraken over antisemitische opvattingen onder sommige migrantengroepen, die hij slechts gedeeltelijk onderbouwt.

Verder stelt de schrijver dat Israël met een ernstig imagoprobleem kampt. Hij verwijt onder anderen politicus Frans Timmermans dat die Israël met de Holocaust vergelijkt en daarmee, volgens hem, antisemitische ideeën verspreidt. De auteur beschouwt dit als extra schadelijk vanwege Timmermans’ publieke voorbeeldfunctie.

Om het vermeende falen terug te draaien, pleit hij voor ingrijpende veranderingen in het basis- en hoger onderwijs, de geschiedschrijving, de publieke omroep, politieke partijen, kranten, Amnesty International en subsidieregelingen. Hij noemt daarbij verschillende instellingen en personen die volgens hem hun koers zouden moeten wijzigen. Aan het slot laat hij blijken zelf te twijfelen of zo’n brede verandering haalbaar is. Het stuk is duidelijk een opiniërende column, waarin de schrijver vooral zijn persoonlijke frustratie en analyse van de oorzaken van hedendaags antisemitisme uiteenzet.