Zomertijd is ingegaan, klok een uur vooruit, wat is het effect? 'Het heeft invloed op al je organen'

In dit artikel:

In de nacht van 29 maart 2026 om 02.00 uur is de klok in Nederland een uur vooruitgezet: de zomertijd is begonnen. Neuroloog Mojca van Schie van het Slaapcentrum van OLVG legt uit waarom dat voor sommige mensen merkbare gevolgen heeft en wat je eraan kunt doen.

Het verzetten van de klok verstoort de centrale biologische klok in de hersenen, die onder invloed van licht het dag‑nachtritme en de timing van processen in alle organen aanstuurt. Omdat de interne klok ochtendlicht nodig heeft om zich te resetten, helpt één uur vooruitzetten niet meteen; de aanpassing kost tijd. Die verschuiving beïnvloedt hormonen (zoals cortisol), spijsvertering en alertheid. Van Schie wijst erop dat in de week na de omschakeling gemiddeld meer hartinfarcten en meer verkeersongevallen voorkomen.

Praktische tips om te wennen: schuif je ritme vooraf geleidelijk op (bijvoorbeeld 15–30 minuten per dag; wie erg gevoelig is kan vier weken van tevoren beginnen), eet en ga iets eerder naar bed en zorg zondagochtend voor veel daglicht. Blijf ’s ochtends op dezelfde tijd opstaan, ook al heb je zogenaamd een uur minder geslapen, adviseert Van Schie: “Sta op dezelfde tijd op, ook al heb je dan een uur minder lang geslapen.” Slaaptekort kun je het beste 's avonds compenseren door eerder te slapen, niet door langer in bed te liggen.

Nederland schakelt sinds 1977 mee met de zomertijd om in de avond energie te besparen. De discussie over afschaffing laait ieder halfjaar weer op; de Europese Commissie deed in 2018 een voorstel, maar EU‑landen bereikten nog geen akkoord. Als slaapdeskundige pleit Van Schie voor het stoppen met halfjaarlijks verzetten, en — mocht er één vaste tijd komen — heeft permanente wintertijd volgens haar de voorkeur voor de gezondheid.