Zieke of streng religieuze schakers kunnen tijdens toernooien lastig zijn

In dit artikel:

Nederland won tijdens de schaakolympiade in Samarkand met 4-0 van Israël, omdat de Israëlische ploeg niet kwam opdagen op Jom Kipoer, de Joodse Grote Verzoendag. Israël had gevraagd de wedstrijd uit te stellen tot na 19.30 uur of naar de rustdag te verplaatsen, maar de Nederlandse captain Jan Smeets wees dat verzoek af. Volgens de internationale schaakfederatie FIDE handelden Nederland en Bulgarije, dat in het vrouwentoernooi op dezelfde manier van Israël won, volgens de regels.

De zaak leidde wel tot woede bij de Israëlische schaakbond. Een FIDE-functionaris had Israël namelijk eerder schriftelijk laten weten dat de wedstrijd zou worden uitgesteld, al is onzeker of hij daartoe bevoegd was. Israël stelde bovendien dat zijn spelers religieus verplicht waren weg te blijven: spelen op Jom Kipoer zou een ontheiliging betekenen. Volgens Ree is Israël de afgelopen jaren strenger geworden; bij drie eerdere olympiades waarop Jom Kipoer samenviel met een speeldag speelde het team nog wel.

De reglementaire overwinning bleek belangrijk voor Nederland. Na de zevende ronde, waarin Nederland Bulgarije met 3,5-0,5 versloeg, stond Oezbekistan met veertien matchpunten alleen bovenaan. Vijf landen volgden met twaalf punten, waarbij Nederland dankzij de 4-0 tegen Israël de beste tiebreak had en dus in de achtervolging bleef.

Ree kijkt ook terug op de opmars van Oezbekistan. Het land werd al tweede op de olympiade van 1992, kort na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie, en won vier jaar geleden het toernooi. De eerdere verrassing over de Oezbeekse schaakkracht is daarmee verdwenen. Tot slot noemt Ree een overwinning van de Georgische grootmeester Baadur Jobava, wiens resultaat geen invloed heeft op de strijd om de eerste plaats maar hem als speler veel genoegen schonk.