Ze vleien de president, bieden de staat aandelen aan en werken aan een innige relatie: hoe AI-bedrijven snel aan het versmelten zijn met de regering-Trump

zaterdag, 4 juli 2026 (16:12) - NRC Handelsblad

In dit artikel:

OpenAI voert volgens de Financial Times gesprekken met de regering-Trump over een constructie waarbij de Amerikaanse staat 5 procent van het bedrijf zou krijgen. Daarmee zou de overheid meeprofiteren van de enorme winsten uit kunstmatige intelligentie, maar critici zien er vooral een verdere verstrengeling in van Big Tech, het Witte Huis en het leger.

De kwestie past in een bredere ontwikkeling sinds Trumps terugkeer aan de macht: zijn regering sluit steeds vaker deals met grote tech- en chipbedrijven, onder meer met Intel, Nvidia en AMD, terwijl ook OpenAI al met het ministerie van Defensie samenwerkt aan toepassingen voor oorlogsvoering. Volgens de auteur past dat in Trumps ambitie voor een soort “Manhattan Project” voor AI, waarin wetenschap, industrie en overheid gezamenlijk werken aan superintelligentie.

Voorstanders, zoals OpenAI-baas Sam Altman, presenteren een mogelijk staatsbelang als een vorm van “AI-dividend” waarmee burgers indirect kunnen meedelen in de opbrengsten van AI. Maar de tekst benadrukt dat zo’n beperkt belang van 5 procent iets heel anders is dan de veel radicalere voorstellen van critici als Bernie Sanders, die juist veel grotere publieke controle over AI wil. Het risico is volgens tegenstanders dat de overheid tegelijk toezichthouder en aandeelhouder wordt, waardoor echte regulering lastiger wordt.

De ontwikkeling wordt ook geplaatst naast andere voorbeelden van Trumps harde, transactionele omgang met bedrijven. Palantir-topman Alex Karp is inmiddels een uitgesproken bondgenoot van Trump geworden en krijgt daar veel voor terug: lucratieve overheidsopdrachten, waaronder databanken en systemen voor immigratiecontrole. Dat onderstreept volgens het stuk hoe snel een nieuwe vorm van staatskapitalisme ontstaat waarin AI-bedrijven, politiek en machtsuitoefening steeds nauwer in elkaar grijpen.

BEKIJK OOK:

De Oranjezomer: Leontien van Moorsel uit zorgen over Tour de France: 'Dit is niet verantwoord'