X moet Danny Mekic inzicht geven in de verwerking van zijn persoonsgegevens, oordeelt Gerechtshof Amsterdam
In dit artikel:
Socialemediabedrijf X moet op last van een dwangsom de Nederlander Danny Mekic inzage geven in zijn persoonsgegevens en aantonen hoe die gegevens in 2023 zijn gebruikt om zijn Twitter-account onzichtbaar te maken. Dat oordeelde het Gerechtshof Amsterdam vandaag. Mekic kreeg in oktober 2023 een zogenoemde shadowban nadat hij verwees naar een NOS-artikel met het woord ‘kinderporno’; pogingen tot uitleg of bezwaar bij Twitter leverden niets op, waarna hij via de rechtbank inzage en duidelijkheid eiste op grond van de Europese privacywet AVG (GDPR) en de digitale dienstenwet DSA.
Het vonnis is de vijfde rechterlijke winst voor Mekic in deze zaak, maar praktische inzage ontbreekt nog steeds: X heeft eerder gedeeltelijke gegevens geleverd die weinig zeggend waren over de vraag welke taal of regels leiden tot blokkades. X verdedigde zich met het argument dat interne informatie bedrijfsgeheimen bevat en openbaarmaking misbruik zou vergemakkelijken. Het hof kreeg echter volledige inzage om die claims te toetsen en besloot dat Mekic recht heeft op inzicht; alleen namen van medewerkers en exacte tijdstippen mogen worden weggelakt. Doordat rechters het interne systeem konden bestuderen, bevat de uitspraak ook zeldzame details over hoe X berichten categoriseert en beoordeelt — informatie die voor onderzoekers en journalisten waardevol is.
X heeft nog niet direct gereageerd op de uitspraak en heeft volgens eerdere verklaringen de intentie om, bij een negatief definitief oordeel, door te procederen naar de Hoge Raad. Mekic, docent digitale technologieën en recht aan de Universiteit Leiden, noemt de uitkomst bemoedigend maar waarschuwt dat recht op inzage in de praktijk moeilijk af te dwingen is: hij vroeg in 2023 om gegevens en vreest pas in 2026 daadwerkelijk antwoord te krijgen, terwijl de AVG een reactietermijn van ongeveer een maand beoogt. “Het is mooi dat overeind is gebleven dat je in de EU recht hebt op inzage van je persoonsgegevens,” zei hij, maar hij voegde eraan toe dat X in de praktijk de Europese regels lijkt te negeren.
De zaak past in een groeiende Nederlandse stroom rechtszaken die grote techbedrijven aan Europese regels houden; eerder dwongen organisaties als Bits of Freedom en stichting Offlimits al aanpassingen af bij respectievelijk Meta en X. De uitspraak benadrukt zowel de juridische mogelijkheden binnen de EU als de praktische uitdagingen van handhaving tegen Amerikaanse techreuzen.