Winterkou treft daklozen. Clifford (46) uit Groningen: 'Ik weet alleen wat overleven is'
In dit artikel:
In en rond Groningen slapen tientallen daklozen deze winter in de nachtopvang maar ook in tentjes, schuurtjes en winkelportieken. De recente sneeuwval maakt hun situatie schrijnender: mensen raken nat en vies, zoeken dringend schone kleding en warmtemogelijkheden, en sommige tenten worden zelfs ondergesneeuwd. Een vrouw die wacht bij de dagopvang van het Leger des Heils somt haar ellende op: "Het leven is verrot."
Bij de Spilsluizen vormt zich elke ochtend een rij voor de deuren van de dagopvang; daar kunnen mensen eten, opwarmen en even tot rust komen. Veldwerker Marius van der Sijs is regelmatig op straat en reed woensdag met twee studenten rond met de Ontbijtfiets — een bakfiets met vers brood, koffie en soms slaapzakken — om mensen te bereiken die de nachtopvang mijden vanwege de onrust daar. Hij trof onder meer een man wiens tent compleet onder de sneeuw lag; zulke beelden onderstrepen waarom veel daklozen de dagopvang opzoeken.
Op straatvertrekken in de binnenstad, bijvoorbeeld in de Oosterstraat en bij damesmodezaken, vinden winkeliers geregeld slapende mensen in portieken. Een schoenverkoper maakte een man een kop thee en gaf hem twee euro; een andere winkelier beschrijft vaker etensresten, uitwerpselen en zelfs agressief gedrag bij de overnachtingen en zegt dat de politie weinig doet. Winkelhouders signaleren dat de toestroom van mensen zonder vaste verblijfplaats in de afgelopen vier jaar duidelijk is toegenomen en dat veel van hen lijden aan psychiatrische problemen of verslavingen die volgens sommige ondernemers thuis horen in een instelling.
Sommigen zoeken beschutting in openbare gebouwen zoals het Forum, waar kussens en warmere ruimtes tijdelijk een toevlucht bieden. Twee mannen die elkaar via de nachtopvang kennen zeggen dat relatiebreuk en onveilige thuissituaties hen op straat hebben gebracht; één van hen noemt zijn kleine zoontje en vader als levensredenen. Over de naderende kou zegt hij: "Ik voel aan m’n duimen dat er extreme kou aan zit te komen."
De reportage toont hoe sneeuw en lage temperaturen bestaande problemen verergeren: bereikbaarheid van opvangplaatsen, overbevolking van nachtopvluchten en de mix van armoede, verslaving en psychische kwetsbaarheid maken de situatie complex. Hulpverleners en vrijwilligers proberen met ontbijtacties, dagopvang en outreach-contacten mensen te bereiken, maar de behoefte aan structurele oplossingen — meer opvangplaatsen, medische en psychiatrische zorg en intensievere gemeentelijke inzet — blijkt groot.