Wijzer Utrechtse Domtoren valt naar beneden; Sint-Jansbasiliek Laren honderd jaar - en ander plaatselijk kerknieuws
In dit artikel:
De Domkerk in Utrecht trok in 2025 een recordaantal bezoekers: 583.000 mensen, een stijging van 15% ten opzichte van 2024 (501.000). Daarmee is de kerk de populairste toeristische attractie van de stad. De Dom is al veertig jaar dagelijks open voor publiek; meer dan 300 vrijwilligers helpen bij de dagelijkse openstelling en educatieve rondleidingen. Wekelijks zijn er evenementen, waaronder gratis concerten elke zaterdag om 15.30 uur en de sfeervolle Night of Light elke derde zaterdagavond.
Tegelijkertijd ontstond er onlangs commotie rond de Domtoren: vorige week woensdag viel aan de westzijde de minutenwijzer van het uurwerk naar beneden en kwam terecht op de omloop. De wijzer weegt ongeveer 70 kilo. De gemeente bevestigde de wijzer weer en laat onderzoeken hoe deze losraakte en of er schade aan de toren is. Klokkengieter en uurwerkmaker Royal Eijsbouts controleerde de overige wijzers; die bleken nog vast te zitten. Het plein onder de toren is tijdelijk deels afgezet.
In Laren viert de Sint‑Jansbasiliek haar honderdjarig bestaan. Ter gelegenheid daarvan verscheen een feestelijk en historisch gedocumenteerd jubileumboek — "De Sint Jan van Laren, van bouw tot basiliek" (224 pagina’s) — met bijdragen van onder anderen architectuurhistoricus Herman Wesselink en kerkjournalist Stijn Fens. Het boek behandelt de bouwgeschiedenis, interieur, kunsthistorische waarde (zoals de kruiswegstaties van P.C. de Moor) en de uitdagingen rond behoud van het rijksmonument.
In de regio Vecht en Venen heeft de rooms‑katholieke St. Jan de Doperparochie een meerjarenplan gepresenteerd waarin zes van de huidige acht kerklocaties de komende jaren worden gesloten. De parochie ontstond vijftien jaar geleden uit een fusie van negen gemeenten en kampt met vergrijzing en gebrek aan aanwas. Uiteindelijk blijven twee centra over: Mijdrecht/Wilnis als eucharistisch centrum en Maarssen als missionaire kern. Het sluitingsproces start in Vinkeveen en Kockengen; voor Breukelen wordt het parochiehuis aangepast voor multifunctioneel gebruik en vieringen. Lokale gemeenschappen worden in het proces betrokken.
Kunsten en erfgoed komen ook buiten de kerkmuren tot leven: de veertien kruiswegstaties van Jan Toorop uit de Bernulphuskerk in Oosterbeek (krijttekeningen op paneel, 1916–1919) zijn de komende weken voor het eerst compleet buiten de kerk te zien in de tentoonstelling "De werelden van Jan Toorop" bij Singer Laren (21 januari – 10 mei). De expositie brengt ruim tachtig topstukken van Toorop samen en belicht zijn verbinding met Javaanse en Chinese wortels, die zijn beeldtaal sterk beïnvloedden. De staties overleefden de Tweede Wereldoorlog omdat ze in 1944 veilig in een kluis werden opgeborgen.
In Brabant kreeg de Vijf Heiligenparochie in Drimmelen een nieuwe hoofdkerk: een gerestaureerde kloosterkapel uit 1921 in Made werd op kerstavond in gebruik genomen met processie en eucharistieviering. De kapel, die monumentale status heeft, vervangt sinds 2022 gesloten Bernarduskerk; er is ook een complex van 26 appartementen bij gebouwd en het parochiesecretariaat verhuist naar de kapel. De parochie telt bijna 16.000 ingeschreven leden verspreid over meerdere dorpen.
Tegelijkertijd werd in Glanerbrug (gemeente Enschede) op tweede kerstdag voor het laatst de eucharistie gevierd in de neogotische Onze Lieve Vrouw van de Heilige Rozenkrans (ingewijd 1903). Door vergrijzing, teruglopend kerkbezoek en financiële problemen is de kerk met pastorie verkocht aan een kunst‑ en antiekhandelaar die plannen heeft voor transformatie naar appartementen.
Op Texel transformeert kunst een kerk tot belevingsruimte: in een voormalige gereformeerde kerk in Oosterend is onder leiding van Ericka Voortman een 'Kathedraal van Wol' gemaakt. Lokale spinners en toeristen verwerkten vers geschoren Texelse wol tot ongeveer negen meter hoge, zachte muren. Het project wil aandacht vragen voor het schaap, de wolambacht en biedt een contemplatieve plek; na de museale opening op 20 februari is het kunstwerk een jaar te zien.