Wie zijn de Amerikaanse topwetenschappers die Nederland voor miljoenen binnenhaalt?

In dit artikel:

Nederland zet 50 miljoen euro belastinggeld in om buitenlandse topwetenschappers aan te trekken via het nieuwe Tulpfonds, een regeling van OCW en NWO die in 2025 is opgezet. In de eerste ronde, waarvan de uitslag in juli 2026 bekend werd, kregen 34 onderzoekers steun; 29 van hen werken in de Verenigde Staten. Nederlandse instellingen kunnen per wetenschapper tot 1 miljoen euro ontvangen voor vijf jaar.

Officieel is het criterium wetenschappelijke excellentie, maar het fonds ligt onder vuur omdat een groot deel van de bekendgemaakte namen een progressief profiel heeft. Critici spreken daarom van een door de overheid bekostigde import van linkse academische ideeën, zeker omdat universiteiten in Nederland tegelijk op de centen moeten letten. Voorstanders zien juist een kans om de kennispositie van Nederland te versterken op terreinen als AI, kwantumtechnologie, gezondheid, klimaat en energie.

Volgens de ingeziene NWO-cijfers gaat 26 van de 34 toekenningen naar medische, technische, natuurkundige of andere exacte vakken. De overige acht richten zich op onder meer politicologie, internationaal recht, sociologie en cultuurgeschiedenis. Een aantal van de genoemde onderzoekers, zoals Maisha Wester, Kelly Holley-Bockelmann, Marieke Kleemans, Itamar Mann en Arun Saldanha, wordt in het artikel verbonden aan thema’s als racisme, diversiteit, migratie, kolonialisme en mensenrechten. Bij de meeste andere toegekende onderzoekers zijn de namen nog niet openbaar gemaakt, waardoor hun achtergrond vooralsnog onduidelijk blijft.