Nederlanders zijn minder verdeeld over klimaat dan vaak wordt gedacht
In dit artikel:
Nederlanders zijn de afgelopen 37 jaar minder verdeeld geraakt over klimaatverandering, blijkt uit onderzoek van sociologen van de Radboud Universiteit (publicatie in Humanities & Social Sciences Communications). De onderzoekers ondervroegen tussen 1986 en 2023 Nederlanders over de oorzaak van klimaatverandering, hun zorgen erover, of de overheid genoeg doet en of zij zelf bereid zijn andere keuzes te maken. Uit die reeks antwoorden komt naar voren dat het draagvlak voor het bestaan en de ernst van klimaatverandering sterk is gegroeid en dat meningen gemiddeld milder en dichter bij elkaar liggen dan in de jaren tachtig.
Toch is er niet overal consensus. Er blijven systematische verschillen tussen groepen — onder meer naar geslacht, leeftijd en opleidingsniveau — en vooral over de manier waarop het probleem aangepakt moet worden. Mensen verschillen in de bereidheid offers te brengen: niet iedereen kan even makkelijk bijvoorbeeld investeren in zonnepanelen. Ook lopen de opvattingen uiteen over wie de grootste verantwoordelijkheid draagt: overheid of bedrijfsleven. Voor beleidsmakers betekent dit dat maatwerk en financiële ondersteuning belangrijk zijn om ongelijkheden bij de transitie te verkleinen.
De onderzoekers signaleren daarnaast een kloof tussen feitelijke meningsverschillen en de publieke beleving daarvan. Veel Nederlanders denken dat houdingen extreem uiteenlopen, mede doordat sociale media-algoritmes en sensationele berichtgeving uitersten versterken. Hoofdauteur Anuschka Peelen: "We denken vaak dat we het niet eens zijn met onze buurman, terwijl dat in werkelijkheid wel meevalt." De Nederlandse traditie van polderen en meerpartijenpolitiek helpt volgens haar ook om meer draagvlak te creëren dan in landen met een tweepartijenstelsel.
Beperkingen van de studie zijn dat factoren als politieke voorkeur, religie en ouderschap niet zijn meegenomen; de onderzoekers willen die invloeden in vervolgonderzoek nader onderzoeken.