Wat zijn de gevolgen van laaggeletterdheid op de werkvloer?

maandag, 17 augustus 2026 (10:34) - NRC Handelsblad

In dit artikel:

Door de digitalisering van de werkvloer moeten werknemers steeds vaker informatie lezen, beoordelen en via apps communiceren. Zelfs schoonmakers registreren tegenwoordig digitaal wanneer zij een toilet hebben schoongemaakt. Daardoor worden goede lees- en schrijfvaardigheden belangrijker, terwijl die vaardigheden bij Nederlandse jongeren juist achteruitgaan.

De nieuwe resultaten van het internationale PISA-onderzoek naar vijftienjarigen worden begin september verwacht. Bij de vorige meting lag de Nederlandse leesvaardigheid al onder het OESO-gemiddelde en haalde één op de drie leerlingen het basisniveau niet. Dat kan gevolgen hebben voor de arbeidsmarkt en economie: laaggeletterden zijn volgens Stichting Lezen en Schrijven vaker werkloos, minder productief, minder tevreden met hun werk en vaker ziek.

Het verhaal van Dennis Bos uit Emmen laat zien hoe groot de gevolgen op de werkvloer kunnen zijn. Bos werkte jarenlang als lasser en plaatwerker en bleef door pestervaringen op school tot zijn 39e laaggeletterd. Omdat hij werkinstructies, veiligheidsvoorschriften en complexe recepten moeilijk kon lezen, probeerde hij alles uit het hoofd te leren. Dat veroorzaakte langdurige stress en overspannenheid. Ook ontstonden gevaarlijke situaties, waaronder een incident waarbij hij een kraan pas liet toeteren nadat die al in beweging was gekomen.

Bos nam uit angst zijn baan te verliezen bovendien ongezond zwaar werk aan. Hij kreeg daardoor lichamelijke klachten en werkt inmiddels bij de gemeente Emmen, waar hij brieven begrijpelijker maakt voor mensen die moeite hebben met lezen. Via een taalbuddy van de bibliotheek leerde hij vanaf zijn 39e stap voor stap beter lezen en schrijven; na enkele maanden kon hij ambtelijke brieven lezen.

De auteur wil, mede in afwachting van de nieuwe PISA-cijfers, meer voorbeelden en werkgeverservaringen verzamelen over de gevolgen van laaggeletterdheid op de werkvloer.

BEKIJK OOK:

De Oranjezomer: Chris Woerts verwacht niet veel van Marco van Basten-serie BASTA: 'Net groeiend gras, zó saai!'