Wat de zonsverduistering deed met vogels: 'De natuur verstilt'

In dit artikel:

Vogels reageren sterk op een gedeeltelijke zonsverduistering. Dat blijkt uit een eerste analyse van de Rijksuniversiteit Groningen (RUG), die tijdens de eclips van afgelopen woensdag vogelgeluiden registreerde met slimme meetkastjes op 42 locaties in Groningen en Friesland. De onderzoekers vergeleken de gegevens met metingen van de dagen ervoor en erna.

Tijdens de verduistering waren er 12 procent minder vogelregistraties en werden 10 procent minder vogelsoorten waargenomen. Vooral mezen en duiven lieten zich minder horen: hun registraties namen respectievelijk met 45 en 51 procent af. Waarschijnlijk zagen dagvogels het afnemende licht als het begin van de schemering. Ze stopten met voedsel zoeken en zingen en zochten beschutting.

De reacties verschilden per soort. Kraaiachtigen vlogen massaal naar hun slaapplaatsen. Ook werd op één locatie een bosuil al vóór 21.00 uur geregistreerd, iets wat daar in de drie maanden ervoor hooguit één of twee keer was gebeurd. Tijdens de eclips gebeurde dat vier keer, al moet nog worden uitgesloten dat dit toeval was.

Onderzoeker Theo Jurriens vindt het opvallend dat zelfs een niet-totale verduistering effect had. Bij de bijna totale eclips van 12 augustus werd het rond het maximum ongeveer zo donker als kort na zonsondergang. De voorlopige resultaten onderstrepen volgens de onderzoekers hoe gevoelig vogels zijn voor veranderingen in licht. De gegevens worden nog verder onderzocht.