Wat Daniel Naroditsky (1995-2025) misschien fataal werd, was zijn behoefte om iedereen te behagen

vrijdag, 9 januari 2026 (00:00) - De Groene Amsterdammer

In dit artikel:

De Amerikaanse grootmeester Daniel Naroditsky (1995-2025) werd op 19 oktober 2025 dood aangetroffen in zijn woning in Charlotte; politieonderzoek wees niet op crimineel geweld en als waarschijnlijke doodsoorzaak werd zelfdoding of een onbedoelde drugs-overdosis genoemd. Naroditsky, zoon van Joodse immigranten uit de voormalige Sovjet-Unie, was een schaaktalent sinds zijn jeugd: in 2007 werd hij juniorwereldkampioen onder twaalf, in 2010 publiceerde hij op veertienjarige leeftijd een instructieboek en later studeerde hij geschiedenis aan Stanford. Hij groei­de uit tot een van de bekendste Amerikaanse grootmeesters, maar zijn grootste publiek vond hij online: als streamer, cursusmaker en regelmatige speler op chess.com (waar hij tienduizenden snelle ‘bullet’-partijen speelde).

De natuuropvang van het verhaal raakt aan een groter vraagstuk: eerlijk spel op internet en hoe ver verdenking mag reiken. De laatste jaren voerde oud-wereldkampioen Vladimir Kramnik fel campagne tegen vermeend valsspel op onlineplatforms. Met statistische analyses en openbare lijsten noemde hij spelers wier resultaten hij verdacht vond; voor velen bleef de exacte methodiek onduidelijk en betwist. Naroditsky werd een prominent doelwit van die kritiek. Volgens Hans Ree heeft de aanhoudende aantijging zijn leven en geestelijke gezondheid ernstig aangetast; hij trok zich korte tijd terug als streamer en keerde veranderd terug. Na zijn dood zei zijn moeder dat de beschuldigingen hem hadden gepijnigd.

De schaakwereld reageerde verdeeld en emotioneel. Tal van toppers toonden hun ontzetting en rouw — spelers als Alireza Firouzja en Magnus Carlsen reisden af of spraken hun waardering uit — terwijl anderen Kramniks werkwijze scherp bekritiseerden. Ook andere slachtoffers van Kramniks verdenkingen, zoals David Navara, hebben volgens het artikel diepe persoonlijke gevolgen ervaren; Navara overwoog in 2024 zelfmoord en stapte later naar de rechter tegen Kramnik wegens smaad, waarna Kramnik op zijn beurt juridische stappen nam.

Danny Rensch van chess.com gaf een meer psychologische inkleuring: naast Naroditsky’s talent en vriendelijkheid zag hij bij hem een kwetsbaarheid — een sterke behoefte om anderen te behagen — die zijn zelfbeeld ondermijnde toen zijn idolen of het publiek onwelwillend waren. Kramnik heeft zelf gezegd dat hij bedreigingen ontving en verdedigt zijn aanpak; hij plaatste na Naroditsky’s dood ook een provocerende afbeelding met de boodschap dat drugs geen oplossing zijn.

Het overlijden van Naroditsky heeft niet alleen het rouwproces rondom een geliefde schaker op gang gebracht, maar ook de discussie over hoe online verdenkingen worden geuit en onderzocht; het illustreert de menselijke tol van digitale beschuldigingen en roept vragen op over verantwoordelijkheid, bewijs en de grenzen van openbaar wantrouwen binnen de schaakgemeenschap.