Waarom meer welvaart in Marokko tot meer migratie leidt

In dit artikel:

Bij de grens tussen Marokko en de Spaanse exclave Ceuta blijft de situatie gespannen. Aan Marokkaanse zijde zijn ordetroepen ingezet nadat via sociale media nieuwe oproepen waren verspreid om de grens massaal over te steken. Vorige week probeerden naar schatting 60.000 migranten Ceuta te bereiken, nadat de grensbewaking tijdelijk was ingestort.

De oversteek valt op omdat Marokko de afgelopen twintig jaar economisch sterk is gegroeid. Volgens cijfers van het Internationaal Monetair Fonds is de economie ongeveer 2,5 keer zo groot geworden. Die ontwikkeling is zichtbaar in nieuwe snelwegen, de hogesnelheidstrein Al Boraq en de uitbreiding van Tanger. Daar vestigden zich textielbedrijven en autofabrikanten, mede dankzij de lage lonen en de nabijgelegen haven Tanger Med.

Toch profiteren veel inwoners onvoldoende van die groei. Werknemers in de textielindustrie verdienen bijvoorbeeld ongeveer 4000 dirham per maand, terwijl de huur daarvan al de helft kan kosten. Bovendien is hun werk onzeker wanneer fabrieken de productie verminderen. Vooral jongeren ervaren daardoor weinig perspectief.

Migratiedeskundige Hein de Haas noemt dit de ‘migratieparadox’: economische groei, beter onderwijs en minder armoede kunnen de wens én de mogelijkheid om te vertrekken juist vergroten. Mensen ontwikkelen hogere ambities, terwijl migratie betaalbaarder wordt. Marokko bevindt zich volgens De Haas mogelijk op een piekmoment; verdere groei en een dalend geboortecijfer kunnen emigratie op termijn weer doen afnemen.

Voor veel jongeren was de chaotische situatie bij Ceuta een zeldzame kans om goedkoop Europa te bereiken. De 20-jarige Adnan, die inmiddels naar Tetouan is teruggekeerd en weer als kapper werkt, zegt dat hij en zijn vrienden vooral weg wilden omdat ze in Marokko geen toekomst voor zich zagen.