Waarom kon de regering geen akkoord vinden? En hoe kan je dat als burger voelen? Jouw vragen over politieke crisis beantwoord

In dit artikel:

Premier Bart De Wever heeft het ontslag van zijn regering aangeboden aan koning Filip, nadat de vijf coalitiepartijen — N-VA, MR, Vooruit, CD&V en Les Engagés — geen akkoord vonden over de begroting. De koning heeft het ontslag voorlopig in beraad en spreekt de komende dagen met de partijvoorzitters. Vrijdag volgt opnieuw overleg met De Wever, waarna Filip kan beslissen of hij het ontslag aanvaardt.

Zolang dat niet gebeurt, blijft De Wever premier en blijft de regering aan de macht. Bij aanvaarding valt de regering, al zijn nieuwe verkiezingen volgens de huidige inschatting niet het waarschijnlijkste scenario. Ook een nieuwe regering op basis van de vorige verkiezingsuitslag behoort dan tot de mogelijkheden.

De discussie draait om de zoektocht naar 10 miljard euro om de Belgische overheidsschuld terug te dringen. De coalitie is verdeeld over de aanpak: N-VA en MR willen volgens politiek journalist Bart Verhulst vermijden dat de belastingen te zwaar stijgen, terwijl Vooruit en Les Engagés vinden dat de voorgestelde besparingen in onder meer de gezondheidszorg te ver gaan en vermogende burgers onvoldoende bijdragen. CD&V en Les Engagés hopen nog op een compromis; Vooruit zegt daartoe onder voorwaarden bereid te zijn.

Door de politieke blokkering dreigt er dit jaar geen volwaardige begroting meer te komen. België zou begin 2027 daarom opnieuw met voorlopige twaalfden kunnen werken: de overheid mag dan maandelijks een twaalfde van het vorige budget uitgeven. Dat beperkt nieuwe hervormingen en kan het vertrouwen van financiële markten schaden. Hogere rente zou de overheidsschuld verder doen oplopen. De koning heeft de partijen dan ook opgeroepen het algemeen belang en compromissen voorop te stellen.