VVD'er Van Weel en het CDA bereiden een aanslag op de vrijheid van meningsuiting voor

In dit artikel:

Minister van Justitie David van Weel wil een wetsvoorstel laten behandelen dat het verheerlijken van terrorisme en het openlijk steunen van terroristische organisaties strafbaar maakt. Het idee werd eerder geopperd door voormalig CDA-leider Sybrand van Haersma Buma en komt volgens de auteur vooral voort uit zorgen over pro-Palestijnse demonstraties en acties van Extinction Rebellion.

Het voorstel voegt drie strafbare feiten toe aan het Wetboek van Strafrecht. Wie in het openbaar een terroristisch misdrijf verheerlijkt waarop levenslang staat, kan maximaal drie jaar cel of een geldboete krijgen. Ook het verspreiden van teksten of afbeeldingen waarin zo’n misdrijf wordt verheerlijkt, wordt strafbaar, met een maximumstraf van twee jaar. Daarnaast kan het openlijk betuigen van steun aan een terroristische organisatie, bijvoorbeeld via kleding, vlaggen, slogans, demonstraties of berichten op sociale media, maximaal drie jaar cel opleveren. Vergelijkbare bepalingen zouden gaan gelden op Bonaire, Sint Eustatius en Saba.

Op dit moment is verheerlijking al strafbaar wanneer die gepaard gaat met een oproep om zelf terroristische misdrijven te plegen. De nieuwe wet zou ook bepaalde uitingen zonder zo’n oproep strafbaar maken. De auteur vreest daardoor gevolgen voor journalisten, demonstranten en mensen die terroristische propaganda verspreiden om die juist te analyseren of te bestrijden.

De kritiek richt zich vooral op de onduidelijke begrippen ‘verheerlijken’ en ‘terroristische organisatie’. Volgens de auteur is niet helder wanneer een historische of politieke analyse overgaat in strafbare steun. Ook is onzeker welke organisaties onder de wet vallen. Justitie zou zich onder meer kunnen baseren op nationale en Europese sanctielijsten, rapporten van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid en uitspraken van rechters. De auteur wijst erop dat organisaties als Hamas wel op een EU-lijst staan, maar niet op de Nederlandse sanctielijst, en vraagt zich af of ook legers of guerrillabewegingen onder de definitie kunnen vallen.

De schrijver noemt het voorstel daarom een bedreiging voor de vrijheid van meningsuiting en vindt dat de bestaande wetgeving al voldoende mogelijkheden biedt om propaganda voor terroristisch geweld aan te pakken. Volgens hem kan het wetsvoorstel leiden tot strafvervolging wegens politieke meningen en moet het volledig van tafel, in plaats van slechts via amendementen te worden aangepast. Aan het slot plaatst hij de discussie in een bredere politieke context en verwijst hij ook naar andere dossiers die volgens hem publieke aandacht verdienen, zoals het toeslagenschandaal, problemen bij het UWV en de Groningse gaswinning.