VVD'er Heinen en D66'er Eerenberg dekken hun begrotingsgat met 3,1 miljard van beroofde box 3-spaarders midden in coalitiechaos

In dit artikel:

Aan de vooravond van het debat over het Belastingplan 2027 hebben minister van Financiën Eelco Heinen (VVD) en staatssecretaris Eelco Eerenberg (D66) hun aangepaste plannen toegelicht. Daaruit blijkt volgens de Kamerbrief dat €3,1 miljard uit het gereserveerde compensatiepotje voor box 3-spaarders wordt ingezet voor andere begrotingsmaatregelen. Dat geld was bedoeld voor belastingplichtigen die na een uitspraak van de Hoge Raad te veel belasting betaalden over een verondersteld rendement dat zij niet hadden behaald. De regering wijst erop dat minder mensen dan verwacht een beroep doen op de tegenbewijsregeling.

De herverdeling hangt samen met de oplopende kosten van het uitstel van het nieuwe box 3-stelsel, dat nu pas in 2029 moet ingaan. De Raad van State adviseerde eerder om een nieuwe wet voor 2030 te maken, maar het kabinet wil dat advies niet volledig volgen. Volgens de plannen wordt daarnaast €347 miljoen uitgetrokken om de zogenoemde vrijheidsbijdrage in 2027 te compenseren. Een deel daarvan moet vanaf 2028 worden gedekt door nog aan te wijzen fiscale aftrekposten en kortingen te schrappen. Andere maatregelen zijn het handhaven van een aftrek voor specifieke zorgkosten voor chronisch zieken, uit bestaande middelen, en het uitstellen van het CO2-opslagproject Aramis, wat €166 miljoen moet opleveren.

Het kabinet presenteert het pakket als een verbetering van de koopkracht met €1,5 miljard ten opzichte van Prinsjesdag. Critici stellen echter dat de lasten uiteindelijk worden verschoven naar spaarders, burgers en bedrijven. Om steun in de Tweede Kamer te krijgen, trekt het kabinet bovendien de komende jaren €95 miljoen extra uit voor politie, veiligheid en het Openbaar Ministerie. Een eerste tranche van €15 miljoen is bedoeld voor 2027. Gidi Markuszower liet weten daardoor minder reden te zien om tegen te stemmen, hoewel nog niet duidelijk is hoe het geld precies wordt besteed. Ook wordt een btw-verhoging op sierteelt een jaar uitgesteld.

Het kabinet heeft in de Eerste Kamer nog geen meerderheid. JA21, BBB en SGP zeggen het pakket vooralsnog niet te steunen, terwijl PRO en Volt het doorsturen zonder senaatsmeerderheid onverantwoord vinden. Binnen de coalitie zelf uitte CDA-leider Henri Bontenbal scherpe kritiek: hij noemde het besluit om de belastingwetten zonder zekerheid over steun door te zetten „casinopolitiek” en verweet de VVD onvoldoende te bewegen op box 3. Daardoor staat niet alleen de financiële dekking, maar ook de politieke houdbaarheid van het Belastingplan onder druk.