VVD-lek over coalitieakkoord wijst op draconische bezuinigingen en zelfbedrog

In dit artikel:

Woensdagavond lekte via De Telegraaf — de krant met sterke banden met de VVD — dat het nieuwe regeerakkoord een begrotingstekort van maximaal 2 procent voorschrijft en dat eurobonds van tafel zouden zijn. Die keuzes weerspiegelen vooral VVD-prioriteiten en hebben directe gevolgen voor de komende jaren.

Een strak tekort betekent dat er flink op uitgaven en/of via lastenverzwaringen geld moet worden vrijgemaakt. Tegelijk willen VVD, D66 en CDA veel meer geld steken in defensie en staat er een kostbare aanpak van de stikstofcrisis op de agenda, een dossier dat door rechts lange tijd is uitgesteld. Dat maakt het aannemelijk dat de benodigde middelen elders worden gevonden: op zorg en sociale zekerheid lijkt bezuinigd te gaan worden, en de hypotheekrenteaftrek kan verder worden afgebouwd — een wens van D66 en CDA.

Opvallend is de stelligheid over eurobonds, omdat kort daarvoor demissionair premier Dick Schoof nog instemde met een gezamenlijke EU-lening voor Oekraïne. De tegenstrijdigheid suggereert dat in de coalitie afspraken kunnen worden gepresenteerd als definitief terwijl eerdere handelingen dat tegenspreken.

De artikeltekst ziet dit als voortzetting van een patronen uit de vorige coalitie: ambitieus klinkende, maar soms onrealistische en elkaar tegensprekende afspraken — vergelijkbaar met eerder geformuleerde, onuitvoerbare plannen rond asielbeleid, EU-afdrachten en rechtsstatelijkheid. Conclusie: de gepresenteerde kaders verbergen lastige keuzes waarvoor burgers en publieke diensten mogelijk zullen moeten betalen.