VVD-aartsvader Thorbecke had wat er nu in politiek Den Haag gebeurt wel mooi gevonden

In dit artikel:

Het kabinet heeft een opvallende uitweg gevonden voor de problemen van het minderheidskabinet: coalitiepartijen mogen afzonderlijk stemmen over voorstellen uit de Tweede Kamer om het belastingplan aan te passen. Daardoor zouden D66 en CDA bijvoorbeeld voorstellen van GroenLinks-PvdA-leider Jesse Klaver om vermogenden zwaarder te belasten kunnen steunen, terwijl de VVD tegenstemt. Als zo’n amendement een meerderheid haalt, voert het kabinet de uitkomst alsnog uit.

Volgens de auteur sluit deze werkwijze aan bij het politieke model van Johan Rudolf Thorbecke. Die vond dat iedere minister persoonlijk verantwoordelijk was voor het eigen beleid. Bij een nederlaag in de Kamer kon de minister opstappen, terwijl de rest van het kabinet aanbleef en een opvolger zocht. Minister van Financiën Eelco Heinen zou zich dan moeten aanpassen of vertrekken; voor hem kan een nieuwe minister worden gezocht die het gewijzigde belastingplan wel steunt.

Deze aanpak werd in Nederland nooit gebruikelijk: coalitiepartijen zijn gewend elkaar en het kabinet te steunen. De auteur vindt daarom dat de VVD, die Thorbecke als voorbeeld aanhaalt, deze terugkeer naar meer individuele ministeriële verantwoordelijkheid niet zou moeten blokkeren. Ook waarschuwt hij dat het toeslagenschandaal, de problemen bij het UWV en de Groningse gasaffaire aandacht moeten blijven krijgen.