VS trekt personeel terug van militaire basis in Qatar vanwege spanningen in Iran
In dit artikel:
De Verenigde Staten halen uit voorzorg een deel van het personeel weg van hun grootste luchtmachtbasis in het Midden-Oosten, Al Udeid in Qatar. Dat bevestigen een Amerikaanse functionaris en drie diplomaten tegenover Reuters; ook de Qatarese regering zegt op de hoogte te zijn. Het Verenigd Koninkrijk neemt soortgelijke stappen en haalt medewerkers van een Britse basis in Qatar terug. Al Udeid huisvest ongeveer 10.000 manschappen; een deel van het personeel kreeg het bevel de basis uiterlijk vanavond te verlaten, maar het exacte aantal vertrekkenden is onduidelijk. Er zijn vooralsnog geen signalen dat er grootschalige interne verplaatsingen plaatsvinden, zoals bij een aanval vorig jaar.
De maatregel volgt op waarschuwingen van een hoge Iraanse functionaris aan landen in de regio om Amerikaanse bases aan te vallen als de VS zich met de massale protesten in Iran zou bemoeien. Die protesten, aanvankelijk voortgekomen uit economische onvrede, zijn uitgegroeid tot de grootste opstand in jaren tegen het regime van ayatollah Khamenei. Door een afgeknepen internet is verificatie lastig, maar het geverifieerde dodental staat op ruim 2.500; de mensenrechtenorganisatie Iran Human Rights spreekt op basis van Irani sche data mogelijk van bijna 3.500 doden en circa 10.000 arrestaties.
President Trump heeft zich scherp uitgelaten over de situatie: hij spoort Iraniërs aan te blijven demonstreren, zegt dat "hulp" onderweg is en sluit militaire opties niet uit. Amerikaanse en enkele Europese en Israëlische functionarissen denken dat een militaire interventie van de VS reëel is en mogelijk binnen korte tijd kan plaatsvinden; dat heeft geleid tot extra waakzaamheid rond Amerikaanse faciliteiten in de regio. Ook is er zorg over mogelijke executies van opgepakte demonstranten; mensenrechtenorganisaties waarschuwen daarvoor en één verdachte, de 26-jarige Erfan Solfani, zou al voor de krijgsraad kunnen komen.
Iran heeft, uit angst voor Amerikaanse acties, buurlanden zoals Saudi-Arabië, de VAE en Turkije verzocht te voorkomen dat de VS aanvallen en tegelijk gedreigd Amerikaanse bases in die regio aan te vallen als het zover komt. Wereldwijd zijn solidariteitsacties gehouden, onder andere een mars in Amsterdam naar het Amerikaanse consulaat.