Vrouwelijke dj's krijgen nog altijd te maken met seksisme: 'Tijdens het draaien zit iemand zomaar aan je'
In dit artikel:
Uit recent onderzoek van ABN Amro en interviews met meerdere dj’s blijkt dat vrouwelijke artiesten in de dancescene structureel achterlopen: ze worden minder geboekt, verdienen fors minder en lopen vaker tegen seksueel grensoverschrijdend gedrag aan. Het onderzoek, dat deze week verscheen, toont onder meer dat mannelijke top-dj’s in het buitenland gemiddeld zestien optredens meer hebben dan hun vrouwelijke collega’s. Op kleine Nederlandse festivals bestaat het aandeel vrouwelijke artiesten uit ongeveer 41 procent, op grote festivals daalt dat naar 28 procent. Programmamakers bepalen veel: festivals met uitsluitend mannelijke curatoren boeken gemiddeld 27 procent vrouwen, bij vrouwelijke curatoren stijgt dat naar 63 procent.
Er is ook een aanzienlijke loonkloof: mannelijke top-dj’s zouden gemiddeld zo’n 900.000 euro per jaar meer verdienen dan vrouwelijke topnamen. Die ongelijkheid hangt samen met beperkte doorstroom: 75 procent van de vrouwelijke artiesten stopt binnen drie jaar, tegenover 66 procent van de mannen. Vergelijkend onderzoek uit 2019 liet zien dat de situatie toen nog nijpender was (toen bestond slechts 17,1 procent van de dj’s op Amsterdamse podia uit vrouwen), wat aangeeft dat er wel vooruitgang is, maar nog veel werk nodig is.
Drie dj’s uit Amsterdam — Carmen Lisa (26), Laure Croft (30) en Nicky Elisabeth (32) — schetsen hoe ongelijkheid zich uit: vrouwen worden vaker beoordeeld op uiterlijk, minder snel geloofd als producenten en krijgen online en offline seksueel grensoverschrijdend gedrag over zich heen. Voorvallen variëren van ongewenst aanraken tijdens sets tot intimiderende reacties via sociale media. Recent leidde openbaarmaking van wangedrag door mannen in de scene ertoe dat festivals als DGTL artiesten van de line‑up haalden.
Er bestaan wel tegenbewegingen: DGTL start de DGTL Academy als mentorprogramma voor vrouwelijke artiesten en vertoont de documentaire Her Sound, met bijdragen van onder anderen Isis van der Wel en Charlotte de Witte (die aanvankelijk onder een mannelijke alias draaide om seksisme te omzeilen). Collectieven en labels zoals Riot (opgericht door Carmen Lisa) en Sexyrecs (van Laure Croft) creëren veilige, inclusieve podia waar meer vrouwen en queer‑publiek op afkomen. De geïnterviewde dj’s benadrukken dat structurele veranderingen nodig zijn — meer vrouwen in sleutelposities, serieuze kansen in plaats van diversiteitsvinkjes, en optreden tegen grensoverschrijdend gedrag — om de balans en veiligheid in de scene duurzaam te verbeteren.