Vrouw valt flauw na honderd zweepslagen onder shariawet in Indonesië

In dit artikel:

In Banda Aceh, de hoofdstad van de Indonesische provincie Atjeh, is een vrouw recent flauwgevallen nadat zij en haar partner elk honderd zweepslagen kregen opgelegd omdat hen seks buiten het huwelijk werd verweten. De openbare geseling vond plaats op het noordelijke punt van Sumatra; de uitvoerder droeg een wit masker en bruin kleding, en het paar stond niet alleen — die dag deelde de shariarechtbank en het openbaar ministerie straffen uit variërend van 25 tot 100 zweepslagen aan meerdere mensen.

Atjeh is de enige provincie in Indonesië waar de islamitische sharia-wetgeving officieel wordt toegepast, sinds de invoering in 2002 en verscherping in 2003. Naast seks buiten het huwelijk staat onder die regelgeving ook gokken, alcoholgebruik en homoseksuele handelingen op de lijst van bestrafbare overtredingen. Voor ernstige misdrijven, zoals verkrachting van kinderen, kunnen tot 200 zweepslagen worden opgelegd, naast lange gevangenisstraffen en flinke boetes (zoals boetes ter waarde van maximaal twee kilo goud).

Openbare geselingen zijn bewust zichtbaar en vernederend bedoeld: ze vinden vaak plaats bij moskeeën of op pleinen, met omstanders die toekijken en soms foto’s maken. Mensenrechtenorganisaties veroordelen de praktijken fel; zij stellen dat de openbare strafvorm niet alleen fysiek pijn doet maar ook psychische schade toebrengt en neerkomt op foltering, in strijd met de Indonesische grondwet en internationale verplichtingen waaronder het VN-verdrag tegen foltering. Amnesty International en Human Rights Watch hebben herhaaldelijk kritiek geuit.

Lokale bestuurders verdedigen de strafmaatregelen als afschrikmiddel en deel van de provinciale identiteit. Eerdere zaken tonen een patroon: in januari kregen een andere vrouw en haar partner elk 140 zweepslagen voor alcoholgebruik en buitenechtelijke seks (de vrouw viel toen ook flauw), en vorig jaar werden twee mannen elk 76 zweepslagen opgelegd voor seks. In 2018 leidde een voorstel om onthoofding als mogelijke straf te overwegen tot waarschuwingen van de centrale regering dat dergelijke maatregelen in strijd zouden zijn met nationale wetgeving. De zaak illustreert de aanhoudende spanning tussen lokale sharia-toepassing en nationale en internationale mensenrechtennormen.