Vreugde bij Songfestival na verrassende zege van Bulgarije, omstreden Israël eindigt als tweede en oogst boegeroep
In dit artikel:
Het Eurovisie Songfestival in Wenen (de zeventigste editie) is onverwacht gewonnen door Bulgarije. De 27-jarige Darina Yotova, artiestennaam Dara, sleept met haar energieke popnummer "Bangaranga" zowel de vakjury als het publiek mee en kwam uit op 516 punten; Israël eindigde met Noam Bettan en het lied "Michelle" als tweede met 343 punten. Het is de eerste keer dat Bulgarije het festival wint.
De einduitslag zorgde voor spanning in de Wiener Stadthalle: Israël stond kort voor het einde bovenaan nadat de jurypunten binnen waren, maar de nog ontbrekende publieksstemmen gaven Bulgarije de zege. Bettans verschijning leidde tot boegeroep in de zaal en op tv, iets wat de reeds bestaande controverse rond Israël als deelnemer onderstreepte. Bij het bekendmaken van de Bulgaarse punten werd zichtbaar gejuich in de zaal.
Dara viel deze week op door een uitbundige scène: een surrealistische kantoorset, dansen op stoelen en vier dansers met clownsachtige maskers, terwijl het tempo van het voornamelijk in het Engels gezongen nummer steeds hoger wordt. "Bangaranga" is ontleend aan Jamaicaanse straattaal en verwijst naar opschudding; Dara noemde het in interviews een "prachtige vorm van wanorde". De overwinning kwam voor velen als verrassing: bookmakers hadden lange tijd Finland als favoriet, maar die inzending eindigde pas als zesde.
De finale verliep verder zonder grote verstoringen, maar de politieke onrust rond deelname van Israël blijft voelbaar: vijf omroepen stuurden dit jaar geen kandidaat en boycotten het festival, waaronder AvroTros namens Nederland. AvroTros gaf aan vanwege het humanitaire leed in Gaza, problemen met persvrijheid en vermeende politieke inmenging te hebben afgezien van deelname. De European Broadcasting Union (EBU) benadrukt dat deelnemende partijen publieke omroepen zijn; KAN (Israël) voldoet volgens de EBU aan de deelnamevoorwaarden. Andere omroepen die afzagen waren die van Spanje, Ierland, Slovenië en IJsland; de NOS en NTR zonden het festival uit in Nederland, terwijl België dit jaar door de Franstalige RTBF werd vertegenwoordigd.
Of Nederland en de andere afwezige landen terugkeren is nog onzeker. Vlaamse VRT zegt weinig vertrouwen te hebben dat de EBU voldoende stelling zal nemen tegen oorlog en voor mensenrechten, en verwacht daarom waarschijnlijk geen inzending volgend jaar. NPO en AvroTros verwijzen naar een af te wachten EBU-evaluatie voordat zij een beslissing nemen. Britste Songfestivaldirecteur Martin Green en de presentatoren spraken wel de hoop uit dat afwezige omroepen terugkeren.