„Vraag naar thuisbatterijen en warmtepompen stijgt" Hoe de Iranoorlog verduurzaming stimuleert
In dit artikel:
Nu de prijzen voor olie en gas oplopen door geopolitieke spanningen, tonen Nederlandse huishoudens en bedrijven een sterke verschuiving naar elektrische alternatieven: warmtepompen, elektrische auto’s en thuisbatterijen. Volgens Olof van der Gaag (voorzitter NVDE) vragen veel mensen offertes aan; ondernemers in deze sectoren zien hun omzet met tientallen procenten groeien. De verkoop van tweedehands elektrische auto’s steeg in maart met circa 50% ten opzichte van februari, en Van der Gaag schat dat warmtepompen en thuisbatterijen ongeveer 30% meer afzet krijgen.
Redenen hiervoor zijn zowel financieel als psychologisch. Omdat zon en wind geen importroutes als de Straat van Hormuz nodig hebben, blijft duurzame energie relatief goedkoper bij stijgende fossiele brandstofprijzen. De herinnering aan de energiecrisis van 2022 versnelt bovendien beslissingen van consumenten. Voor thuisbatterijen geldt dat ze vaak geen directe terugverdiencase hebben zonder subsidie, maar veel kopers zoeken vooral autonomie en zekerheid — en reageren op signalen als de aangekondigde afschaffing van de salderingsregeling voor zonnepanelen.
De prijsverschillen tussen dal- en piekuren groeien, waardoor opgeslagen stroom tijdens dure momenten financieel aantrekkelijker wordt. Voor warmtepompen bestaan wel subsidie-regelingen: de overheid dekt ongeveer een derde van de aanschafkosten, en huishoudens met een gezamenlijk inkomen tot €60.000 kunnen rentevrij lenen via het Nationaal Warmtefonds. Van der Gaag stelt dat warmtepompen al vóór de huidige crisis goedkoper verwarmen dan een cv-ketel, en dat ze nu gemiddeld zo’n €100 per maand besparen.
Beleidsmatige onzekerheid speelde mee: het eerdere plan om vanaf 2026 bij vervanging van cv-ketels alleen nog warmtepompen of hybride oplossingen toe te staan, werd door kabinet-Schoof geschrapt; het zittende kabinet wil die maatregel alsnog invoeren, maar pas in 2029. De installatiebranche is er klaar voor en heeft voldoende capaciteit om de vraag te verwerken.
Experts benadrukken dat isolatie de eerste prioriteit moet zijn voordat een warmtepomp installaties efficiënt werkt. Klimaatonderzoeker Heleen de Coninck en hoogleraar Jan Rotmans waarschuwen dat de overheid te afwachtend optreedt. Ze vinden dat eerder geïnvesteerd had moeten worden in besparing en isolatie — TNO rekende uit dat de kosten van de energiecrisis van 2022 met 80% waren te verminderen geweest door vroegtijdige besparingsmaatregelen. De Coninck hekelt bovendien brede compensaties en snelle LNG-terminals, die volgens haar nieuwe afhankelijkheden creëerden.
Kortom: hogere fossiele prijzen versnellen de transitie naar elektrische oplossingen, maar experts roepen op tot daadkrachtiger beleid, meer gerichte steun voor energiebesparing en het behouden of tijdelijk verlengen van stimuleringsmaatregelen om de omslag betaalbaar en haalbaar te maken.