Voor het eerst in 40 jaar tweede stemronde in Portugal: rechtse uitdager verrast

In dit artikel:

Portugal gaat voor het eerst in veertig jaar naar een tweede stemronde voor het presidentschap. Op zondag kwam centrumlinks kopstuk António José Seguro als grootste uit de bus met 31,1 procent van de stemmen; André Ventura, leider van de rechtse partij Chega, haalde verrassend genoeg de tweede plek met 23,5 procent. De definitieve beslissing valt op 8 februari, wanneer de uitslag formeel wordt bevestigd.

Andere kandidaten bleven duidelijk achter: João Cotrim de Figueiredo (Iniciativa Liberal) kreeg circa 16 procent, oud-admiraal Henrique Gouveia e Melo ongeveer 12,4 procent en voormalig PSD-leider Luís Marques Mendes rond de 11,4 procent. Met meer dan 99 procent van de stemmen geteld leverden die cijfers het veld voor de eindstrijd.

Analisten zien de uitslag als een symptoom van groeiende onvrede onder kiezers met het klassieke tweepartijenstelsel dat lange tijd door de Socialistische Partij en de centrumrechtse PSD werd gedomineerd. De doorbraak van Chega weerspiegelt volgens waarnemers een electorale verschuiving en de wens van een deel van het electoraat voor verandering.

De tweede ronde krijgt daardoor meer gewicht dan gebruikelijk: het wordt een directe confrontatie tussen links en rechts. Hoewel links op papier ruimere steun heeft, geldt Ventura als een serieuze uitdager die het publieke debat weet te sturen. Buitenlands rechts reageerde snel en lovend: onder meer Franse en Hongaarse prominenten feliciteerden Ventura met zijn doorgang naar de tweede ronde.

Kort samengevat staat Portugal voor een onverwacht spannende presidentsstrijd die de politieke verhoudingen in het land zichtbaar heeft opgeschud. De uitkomst op 8 februari kan de toon zetten voor de verdere rol van het staatshoofd — een functie die weliswaar grotendeels ceremonieel is, maar toch invloed heeft bij benoemingen, wetgeving en politieke crises.